20A De Hoogen Steener

20A De Hoogen Steener
Deze was redelijk makkelijk te vinden, zelfs zò makkelijk, dat we via verschillende routes twee keer bij dit hunebed uitkwamen. 20A dus, in plaats van 20B. De tekst op het bordje:

Het graf ‘De Hoogen Steener'(de Hoge Stenen) is naast het graf Bruneforth (14F) een van de mooiste en grootste Emslandse grafruimtes in Noord Duitsland. De bijzonder lange ruimte werd uit 14 traveeën (tegenover elkaar draagstenen met een dekplaat) en een afsluitsteen opgezet. De toegang tot het graf werd gerealiseerd door een korte gang van 1 travee aan de de zuidelijke lengtekant. De draagstenen hiervan horen tevens bij de resten van de ovale steencirkels. Ook bij dit graf is te zien dat de twee draagstenen aan de zuidelijke lengtewand net als bij de graven in de Klöbertannen (18B) en de Spahnharrenstatte (20B) opgehoogd zijn middels rolkeien. In 1906 werden er tijdens opgravingen vuursteenmaterialen en ca. 150 scherven, waaruit 20 vaten werden gereconstrueerd, gevonden in de grafruimte.

20A De Hoogen Steener
20A De Hoogen Steener
20A De Hoogen Steener
20A De Hoogen Steener
Het zag er wat dreigend uit toen we bij het hunebed aankwamen. Sfeervol, dat wel…

20B Poldenhünensteine

Een mooi hunebed. De bewegwijzering was weer tamelijk slecht, bij toeval vonden we dit exemplaar alsnog. Het ligt wat afgelegen, mooie plek. Zie voor details Stonepages.de

Het kleine ganggraf is slechts gedeeltelijk bewaard gebleven. Behalve de middelste deksteen ontbreekt ook de oostelijke afsluitsteen, waardoor de grootte van de grafkamer lastig kan worden ingeschat. Ook hier werd overigens, net als bij de graven in de Klöbertannen (18B) en Werlte (20A), een draagsteen ‘passend’ gemaakt met behulp van een zwerfkei ter grootte van ongeveer een hoofd. Aan de zuidelijke lengtekant zijn nog twee stenen van de zetting aanwezig. De ligging hiervan laat zien dat hier de ingang van het graf geweest zou kunnen zijn. Want de ruimte aan de oostkant bestond waarschijnlijk uit één travee meer dan dat deze nu bestaat. Of de ‘Poldenhünerstenen’ een ovale steenkrans hadden of met een rechthoekige zetting tot één van de weinige hunebedden in de regio kan worden gerekend, zoals Ernst Sprockhoff vermoedt, is niet duidelijk.

20B Poldenhünensteine
20B Poldenhünensteine
20B Poldenhünensteine
20B Poldenhünensteine
20B Poldenhünensteine

14F Großsteingrab Auf Bruneforths Esch

Het graf bij Bruneforths Esch is een van de grootste en mooiste megalietgraven in Emsland. Een rij van 11 traveeën vormt een grafkamer van wel 25 meter lang. Van de oorspronkelijk 11 dekstenen zijn er drie al in de 19e eeuw vernield en weggevoerd. Ook bij een aantal nog aanwezige stenen van dit graf zijn vernielingen gevonden. Opvallend bij dit graf is dat de ruimte aan beide smalle kanten bij de ingang is ingekort, van 3 meter naar 1,8 meter. Ook de ingang bij de naar binnen getrokken lengtekant vertoont opvallendheden: hij steekt bijzonder ver de grafkamer in. Dit leidt tot het ontstaan van nissen aan weerszijden van de ingang, wat normaal gesproken met het blote oog niet te zien is.
Zo was het
Zo is het nu…

Megalieten

Definities:

Megalieten zijn grote stenen, in deze context grote stenen die gebruikt worden voor oude grafmonumenten

Dolmen: een stenen grafmonument, bestaande uit een aantal rechtopstaande stenen met daarop een deksteen. Er kan wel of niet een aparte ingang zijn, ingebed in een aarden of stenen heuvel. Eventueel ligt er een stenenkrans omheen die verschillende vormen kan hebben: rond, ovaal, rechthoekig of trapeziumvormig.

Er zijn ruwweg 2 soorten dolmen:

  1. Ganggraven met een duidelijke kamer en een duidelijke ingang (Engels: ‘passage-graves, Nederlands: hunebedden, Duits: Hünengräber)
  2. Graven waarbij geen duidelijk onderscheid is tussen kamer en gang (DE Steinkiste, Fr allée couvertes).

De heuvel over het graf heen heet oa ‘tumulus’, ‘barrow’. Als het een stenen heuvel is, dan wordt dat ook wel (Eng) ‘cairn’ genoemd.

18D Steenhus in Börger

Het ,,Steenhus“ is een van de drie overgebleven megalietgraven in Börger. Ca. 180 meter ten noordoosten van dit graf liggen de ,hunestenen’, een sterk vernield graf van ongeveer dezelfde grootte als het Steenhus met nog vier dek,- en elf draagstenen. Ca. 250 meter ten zuidwesten van dit Steenhus bevindt zich nog een ander, nog meer afgebroken, graf met slechts een dek,- en vijf draagstenen. ln de oost-west georiënteerde grafkamer van het Steenhus zijn negen van de oorspronkelijk elf dekstenen bewaard gebleven. Van de elf draagstenen aan de lengtekant ontbreekt alleen aan de noordkant een draagsteen, ook de draagstenen aan de smalle kant zijn aanwezig. Van de ovale steenkrans, die om de kamer heen lag, is slechts een enkele steen naast de ingang overgebleven.
18D Steenhus in Börger
18D Steenhus in Börger
18D Steenhus in Börger
Het graf van koning Surwold. Ongeveer 5 km ten noorden van Börger bevond zich ooit een ander groot graf, waarvan er slechts een vlakke heuvel van ongeveer 29 bij 16 meter over is gebleven. Hier zou volgens een legende het graf van de ,koning van Surwold’ gestaan hebben. Het graf heeft zijn naam te dan ken aan een inscriptie in een van de stenen. De inscriptie heeft natuurlijk niks met het schriftloze stenen tijdperk te maken, de tijd waarin de graven werden gebouwd. Beschrijvingen en opgravingsberichten’ uit 1613, 1670 en 1886 werden na onderzoeken van de archeologe Dr. Elisabeth Schlicht in 1963 bevestigd: derhalve bestond er een oost-west georiënteerde steenkamer met zeven -voor die tijd buitengewoon grote dekstenen, en een waarschijnlijk even grote grafruimte. Op een deksteen zou geschreven staan: ,,Hier ligt begrawen Künnik Suurboldt, ln eenen goldenen Huusholdt“.