Over Jelte

Geboren in Bombay

Later ging deze stad Mumbai heten. We zouden hem eerst zelf uit India halen, maar[...] Lees meer…

De schoolfoto ...

Deze foto is gemaakt ergens in 2000, een paar maanden voor zijn overlijden.

Zijn spreekbeurt

Vlak voor zijn overlijden  legde hij de laatste hand aan zijn spreekbeurt. Hij zat al lang te broeden over een onderwerp, tot hij in de dierenencyclopedie een mooie aap zag[...] Meer…



De toespraak van Alie

Op 7 maart 2001 was het Jelte's aankomstdag. De dag dat hij 8 jaar geleden bij ons kwam.
We hadden zo lang gewacht en eindelijk zouden we hem ophalen, maar de ontploffende bommen in zijn geboorteland maakten ons dat onmogelijk. De reis ging niet door.
Wij konden naar Schiphol om hem op te halen. Daar kwam een jongetje ons leven binnen. Een vlinder was hij uit een voor ons onbekende cocon. Het was een kind, zo zeiden ze,
met een verhoogd medisch risico. Hij had hepatitis B gehad en was daar nog drager van. Wij kenden de consequenties daar van, maar al gauw dachten we daar niet meer aan.

Jelte nam zijn plaats in in ons gezin zoals hij alleen dat kon. Arjan en Vaishali waren dol op hem.
Het was in het begin voor Vaishali wel even slikken toen bleek dat hij een beetje narrig was tegen alle vrouwen, het maakte niet uit hoe oud ze waren. Maar met de knuffel- therapie was hij daar gauw overheen.

Ik heb gisteren zijn rapportjes gelezen die we om de drie maanden naar India moesten sturen. Dan komen er weer allerlei herinneringen boven. Hoe hij als kleutertje naar school ging en hetkleinste kind van de hele school was (Totdat Heena kwam). Hoe snel hij allerlei dingen leerde.
In het ene rapport stond dat hij tot 12 kon tellen en vier rapporten later dat hij tot 100 kon tellen. Als ik aan Jelte denk moet ik ook denken aan hoe hij bezig was met getallen. Die waren erg belangrijk voor hem bij het knikkeren, flippo-en en geld tellen. Alle Jelte's bij ons in de familie hebben iets met getallen.

Jelte was ook heel spaarzaam en kon goed iets bewaren. Maar als hij iets leuks had gezien wat hij wilde hebben, dan besteedde hij het ook allemaal. Als we aan Jelte denken,
denken we er aan hoe zelfstandig en makkelijk hij was. Hij regelde heel veel dingen zelf en was daar erg ordelijk in. Op zijn kamer liggen al zijn spulletjes ook altijd keurig netjes naast elkaar.

Wat hebben ze leuk gespeeld op dat kamertje. Hele grote hutten gebouwd van allemaal dekens en lakens. Grote logeerpartijen over en weer. Dat was altijd groot feest in de vakantie. Computeren deed hij graag en 's zomers zwemmen in het zwembad, achter het huis vissen vangen.
Het kleinste jongetje van de buurt ving een keer de allergrootste snoek.
Onze vakanties in Hardenberg zijn onvergetelijk. We waren eens in het zwembad en hij was ongeveer twee jaar oud. En hij wou steeds van de kant af springen in het water,
het maakte hem niet uit dat hij bijna verzoop. Ik trok hem er dan weer uit, zette hem op de kant en Jelte sprong dan weer met dezelfde gang in het water, wel 100 keer achter elkaar. Tenslotte liepen we samen weg en kwamen langs een ondiep badje.
Daar kwamen twee fonteintjes uit de muur. Jelte begreep onmiddellijk wat de bedoeling daar van was. Hij trok zijn broekje naar beneden en maakte er een derde fonteintje bij.

Op de camping zag je hem de hele dag niet weer, zo druk had hij het met spelen. Als ik aan Jelte denk, denk ik aan vrienden. Tussen de middag kwamen ze vaak mee.
Na schooltijd en 's avonds als we het eten op hadden, rende hij naar de telefoon om iemand te bellen of die bij hem wou spelen, kon dat niet, dan belde hij een ander.
In de herfst en in het voorjaar was verstoppertje spelen in het donker blijkbaar een spannend spelletje. Vorige week moest Jelte nieuwe schoenen hebben. Dat moesten Nike's zijn, en wel zwarte. Ik vroeg: "waarom zwarte"? "Nou, dan zien ze me niet in het donker. Want laatst ben ik gesnapt en dat kwam van mijn witte schoenen". Hij wou ook een zwarte jas hebben. Dan was hij er helemaal klaar voor.

Als ik aan Jelte denk, dan denk ik aan een zeer standvastig doordrammertje. Wat mij ook zo verbaasde, was de manier waarop hij zijn spreekbeurt maakte. Hij hoefde hem pas in april af te hebben, maar hij is er anderhalve maand geleden al mee begonnen. Hij zat in een dierenencyclopedie te kijken en ineens slaat hij een paar bladzijden terug. "Och", zei hij, "dat vind ik een leuk aapje, daar wil ik mijn spreekbeurt over houden". Het was de gibbon, een kleine, ranke en lenige mensaap. Er was helaas maar weinig informatie over. In de bibliotheek in Groningen was wat en in Winsum ook wel, maar dat was eigenlijk niet genoeg. Toevallig kwam Harry met een stapel ingebonden tijdschriften thuis en daar zag ik opeens een artikel over de gibbons, een bedreigde diersoort. Ik kan je niet beschrijven hoe fanatiek Jelte was om dat in zijn computer te verwerken. Ik zat dan op zijn bed om het artikel in begrijpelijke taal om te zetten en hij ratste
met zijn vlugge vingertjes het verhaal in de computer. Maar na een uur was ik er wel zat van. Ik zei:"Je hebt nog meer dan een maand de tijd, dat kan morgen ook wel".
"Nee", vond Jelte, "we zijn nog maar net begonnen", en het moest af. Dan werd hij heel boos. Zo hebben we drie avonden gewerkt en hij heeft de spreekbeurt met vragenblad afgekregen twee dagen voordat hij stierf.

Jelte heeft alles keurig achtergelaten. Hij heeft er zelfs om gedacht om om zijn hamsterhok heen te stofzuigen, dat moest ook klaar. Net alsof hij het wist. 
Er waren meer mensen die het wisten. Op de een of andere manier vingen een aantal mensen van tevoren een signaal op, waaronder een paar kinderen. Diverse mensen hebben gedroomd dat Jelte zou sterven, of hadden gedachten hierover die ze bijna niet van zich af konden zetten.
Zelf heb ik drie jaar geleden een droom gehad waarin Jelte stierf. De tijd daarna was ik extra alert op allerlei dingen, maar toen er niets gebeurde dacht ik: het is misschien een
symbolische droom. Jelte is de jongste en wordt misschien wat ondergesneeuwd door de anderen. Ik ben toen wat extra aandacht aan hem gaan besteden. Achteraf ben ik daar erg blij mee. Die droom heeft me aangezet wat bewuster te gaan leven. Ook de opmerking van mijn moeder bleef me bij toen ik wat klaagde over het vele werk. Ze zei:"Alie,
geniet van het leven hoor, geniet ervan, het is maar zo kort"! Door dit soort dingen heb ik nu niet het gevoel van "had ik maar, of: was ik maar eerder naar het ziekenhuis gegaan". Dat dit zou gebeuren stond blijkbaar in het Boek van het Leven.

Wij dachten dat de hepatitis B de bedreiging in zijn leven was. Maar dat nog een andere draak zich schuilhield, daar hadden we nooit aan gedacht. Op een onbewaakt ogenblik
stoof hij naar voren en spuwde hij zijn giftige vuur om zich heen. In een dag verwoestte hij ons schitterende kind.

Iedereen hield van hem. Dat wisten wij wel. Maar nu komt dat wel heel duidelijk naar voren.
Ik wil iedereen bedanken die Jelte zijn leven mooi heeft gemaakt. Vooral de kinderen waar hij mee omging op school, in het zwembad, op het voetbalveld en op straat.
Wat heeft hij van jullie genoten Wat hebben jullie met zijn allen laten zien wat liefde is. Als je zo plotseling voor het feit wordt gesteld dat je kind sterft en dat je het aan de aarde moet geven komt er heel veel op je af. En dan zie je hoe liefdevol mensen in je omgeving zijn, hoeveel medeleven. Hoeveel mensen er op bezoek zijn geweest, ik heb ze niet geteld. En dan die praktische hulp. Hessel, die direct klaar stond, Marja met het organiseren van deze bijeenkomst, Sjoukje, die de bloemen heeft verzorgd, Inge die een heerlijke pan soep liet brengen door de liefste directeur die de Groene School ooit heeft gekend. Onze buurvrouw Gerda, die boodschappen deed en die ook soep kookte, toen stonden er opeens twee pannen op het gasfornuis, een synodale en een christelijk gereformeerde, het was allemaal even lekker. Della, die gekookt heeft en boodschappen deed. Margreet de Roo, die hielp in de huishouding en die Vaishali heeft opgevangen zodat ook zij de ruimte kreeg om te praten. De vrienden van Arjan die hem gezelschap bleven houden en bleven slapen, gezellig in
de kamer beneden. Die hoorde ik tot diep in de nacht praten en praten. Samen hebben we gehuild om het verschrikkelijke wat iedereen is overkomen en samen hebben we gelachen om de herinneringen die we ophaalden over Jelte, hoe hij deed, hoe hij keek, hoe zijn stem klonk en hoe hij danste.
Dat was echt weer Jelte, hij kreeg ons toch weer aan het lachen.  Dag lieve jongen, een kusje van ons allemaal.

HOME