Categoriearchief: Blog

Großsteingrab 3A Dreihauser Steine (Sprockhoff: nr 903)

Terug naar Großsteingräber overzicht

Ook wel ‘Großsteingrab Schwagstorf I’ genoemd. Alle wand,- en dekstenen van dit grote hunebed zijn op hun plek gebleven, de wandstenen bevinden zich zelfs gedeeltelijk nog in de dezelfde positie als toen ze gebouwd werden. Daarentegen zijn de elf dekstenen door de eeuwen heen voor een groot deel in de open ruimte gezakt. Met de rond 1 cm diepe inkepingen behoren deze stenen van Driehaus tot de zogenaamde ‘kommetjes’,- of ‘schaaltjes’ stenen, die op verschillende plaatsen in Europa te vinden zijn. Anders dan de springgaten, die bij veel grafstenen in de 19de eeuw aangebracht werden, hebben de schaaltjes met name een cultische betekenis en zijn – doordat ze zijn ontstaan in de late steen- of bronstijd bijna net zo oud als de hunebedden zelf.

Ga met de muis op deze foto staan en bekijk de hele serie.

Alle Wand- und Decksteine der hiesigen Anlage sind vor Ort geblieben, die Wandsteine sind zum Teil sogar in entstehungszeitlicher Lage positioniert. Hingegen sind die elf Decksteine im Laufe der letzten Jahrtausende in die Kammer verrutscht. Mit den flachen, rund 1 cm tiefen Einkerbungen zählen die Driehauser Steine zu den so genannten Näpfchen- oder Schälchensteinen, die sich vielerorts in Europa nachweisen lassen. Anders als die Sprenglöcher, die vielen Großsteingräbern im 19. Jahrhundert zugefügt wurden, haben die Schälchen gemeinhin kultische Bedeutung und sind mit ihrer Entstehungszeit in der späten Jungstein- oder Bronzezeit beinahe so alt wie die Megalithanlagen selbst
Coördinaten: 52.360015, 8.197791
MAPcode: FSL.JDB

Großsteingrab 2 Jeggen (Sprockhoff: nr 922)

Großsteingrab 2 Jeggen

Großsteingrab 2 Jeggen Het hunebed Jeggen behoort, dankzij de imposante grootte van de zwerfkeien en de van veraf zichtbare ligging in de open veldvlakte tot de meeste bezochte steengraven in net Osnabrücker Land. Al in 1895 werden zij door het toenmalige provinciebestuur opgekocht. Sindsdien is de verzorging en inrichting van deze plek in handen van een aantal vrijwilligers uit Jeggen en de naastgelegen gemeenten. De meeste van de in totaal 16 grafstenen staan -net als meer dan 5000 jaar geleden- rechtop en steken opmerkelijk ver boven de grond uit. De dekkende stenen zijn ook in zeer goede staat gebleven, zij zijn slechts gedeeltelijk in de 17×3 meter grote ruimte gezakt. Sinds 1990 zijn er tijdens werkzaamheden regelmatig losse brokstukken van aarden vaten – toenmalige grafoffers- gevonden.

Die Welt 11.06.2021

Vandaag, vrijdag 11.06.2021 een krant gekocht, ‘Die Welt’. Dat is niet de eerste keer, dit is mijn krant. Maar ik lees ook wel andere. Bij eerste lezing valt op dat diverse thema’s hetzelfde zijn als in Nederland: gedoe met mondkapjes. De minister van Volksgezondheid (Jens Spahn, spreekt goed Nederlands) had heel de natie goedkoop FFP2 mondkapjes beloofd en gegeven. Ik heb ook een setje, op te halen bij de ‘Apothek’. Die apotheken hebben kapitalen verdiend aan die in goeder trouw gegeven mondkapjes. Al met al veel te duur dus.

Hier in Duitsland wordt veel gespeculeerd met landbouwgrond, aldus de krant. Dat drijft de prijzen voor grond enorm op. Dan hebben we nog Annalena Baerbeck die voor de Grünen graag Bundeskanzlerin wil worden. Ze heeft haar CV echter teveel opgeleukt en nu is ze van de top helemaal naar de bodem gezakt.

Vergeet niet Sarah Wagenknecht (https://www.sahra-wagenknecht.de/) van de Linken. Naar mijn idee een zeer intelligente vrouw met goed kijk op de zaken, die nu uit de partij gezet gaat worden. Niet woke genoeg denk ik dan. Jammer.

Verder: de groeiende kloof tussen hoog opgeleide mensen en hun partijen en de ‘gewone’  mensen die zich niet meer vertegenwoordigd voelen door hun regering. Ik vind dat een ernstig thema in Nederland, maar ook in Duitsland wordt dit erg belangrijk.

Als het gaat om de bestrijding van Islamisme (denk erom, het gaat hier nadrukkelijk niet over Islam) dan vinden de mensen dat de AfD (Alternative für Deutschland), een rechtse partij het de beste visie heeft op het Islamisme. De andere partijen laten het hier afweten. Ruud Koopmans, een socioloog uit Berlijn (en Nederlander) ziet hier een groot probleem. Ik ook.

Tenslotte komt de houding van het Westen tegenover China aan de orde. China maakt steeds meer landen financieel afhankelijk, Montenegro was recent in het nieuws (wel een snelweg beloven, gebeurt niet, wel 1 miljard euro betalen). Nu is Brazilië aan de beurt, beïnvloeding via Corona vaccins.

Hoewel ik hier niet stemgerechtigd ben, is het interessant om te merken dat hoe meer je je integreert in dit land, hoe meer je je gaat interesseren voor de lokale en nationale politiek.

Großsteingrab 20B Poldenhünensteine (Sprockhoff: Nr. 829)

Een mooi hunebed. De bewegwijzering was weer tamelijk slecht, bij toeval vonden we dit exemplaar alsnog. Het ligt wat afgelegen, mooie plek. Zie voor details Stonepages.de. Dit is Großsteingrab 20B ‘Poldenhühnensteine’ bij Spahnharrenstätte. 20B is de nummering van de ‘Straße der Megalithkultur’ (zie die website). Sprockhoff nr 829. Sprockhoff deed in Duitsland hetzelfde als van Giffen in Nederland. Hij telde en nummerde alle hunebedden in het hele land. Dit hunebed is klein maar fijn! Het kleine ganggraf is slechts gedeeltelijk bewaard gebleven. Behalve de middelste deksteen ontbreekt ook de oostelijke afsluitsteen, waardoor de daadwerkelijke grootte van de grafkamer lastig kan worden ingeschat. Ook hier werd overigens, net als bij de graven in de Klöbertannen (station 18b) en Werlte (station 20a), een draagsteen passend gemaakt met behulp van een zwerfkei ter grootte van ongeveer een hoofd. Aan de zuidelijke lengtekant zijn nog twee stenen van de zetting aanwezig. De ligging hiervan laat zien dat hier de ingang van het graf geweest zou kunnen zijn. Want de ruimte aan de oostkant bestond waarschijnlijk uit één travee meer dan dat deze nu bestaat. Of de ‘Poldenhunenstenen’ een ovale steenkrans hadden of met een rechthoekige zetting tot één van de weinige hunebedden in de regio kan worden gerekend, zoals Ernst Sprockhoff vermoedt, is niet duidelijk.

Stenen kruisbeeld “Dodte Mann”

Aan het einde van de bebouwde kom van Neurhede in de richting van de grens met Nederland staat een oud stenen kruisbeeld. Volgens overgeleverde verhalen van oude inwoners is op dezelfde plek in de 18e eeuw het lijk van een man gevonden.Vermoedelijk is een illegale reiziger de Nederlands-Duitse grens te voet overgestoken en in het onherbergzame veengebied om het leven gekomen.Omdat hij geen legitimatiebewijs of andere papieren bij zich had, kon de identiteit van de man niet worden vastgesteld. Langs de weg naar Bourtange kreeg de onbekende zijn laatste rustplaats. Van het geld, dat hij bij zich had, is voor hem dit stenen kruis met het opschrift “Dodte Man” opgericht. Door deze gebeurtenis heeft het zuidelijke deel van de in 1788 gestichte Gemeinde Neurhede de naam “Dodter Man” gekregen. Het wandelpad langs de grens tussen de Bourtangerstraße en de Kuhweg heet “Dodter-Mann-Weg”.

Steinkreuz „Dodte Man“

Am Ortsausgang von Neurhede in Richtung Grenze (Niederlande) steht das alte Steinkreuz.Den überlieferten Aussagen älterer Mitbürger zufolge ist an gleicher Stelle im 18. Jahrhundert eine männliche Leiche gefunden worden.Vermutlich hatte ein Wanderer die Grenze Deutschland-Holland illegal überschritten und im unwegsamen Moorgelände den Tod gefunden. Da er weder Ausweis noch andere Papiere bei sich trug, konnte die Identität des Mannes nicht festgestellt werden. An der Straße nach Bourtange fand der Unbekannte seine letzte Ruhestätte. Von dem Geldbetrag, den er bei sich hatte, wurde ihm dieses Steinkreuz mit der Inschrift ,,Dodte Man“ errichtet. Durch diese Begebenheit hat der südliche Teil der im Jahre 1788 gegründeten Gemeinde Neurhede den Namen „Dodter Man“ erhalten.

Walfriduskerk Bedum

WALFRIDUSKERK (11DE. 12DE EEUW)
De kerk is gewijd aan St. Walfridus, een Groninger heilige die grote verering genoot en hier is begraven. Hij moet omstreeks 1000 door de Noormannen zijn vermoord. Zijn graf werd een bedevaartplaats toen zich er allerlei wonderen voordeden. De kerk zelf is in de loop der tijden behoorlijk verbouwd: als romaans overblijfsel is vooral de scheve toren interessant. De kerk was oorspronkelijk eenbeukig en van tufsteen. In de 12 de eeuw werd ze uitgebreid tot een driebeukige tufstenen kruiskerk. De zijvleugels van de toren werden in de 16de eeuw afgebroken. het middendeel -de toren- bleef gespaard. In de eeuw daarvoor waren plannen opgevat om de kerk te verbouwen tot een kruisbasiliek, maar dat kon niet worden gerealiseerd. In plaats daarvan kwam er een tweebeukige hallenkerk. Ook die kon niet in stand gehouden worden, door brand, oorlog en Reformatie. Het schip bleef tot op de dag van vandaag bewaard.

Hier moet mij een kleine persoonlijke frustratie van het het hart: als 13-jarige zat ik op school in Groningen, Kapteijnschool. Bij wiskundeles ging het over ‘ruiten’ . Wie ruiten in de praktijk zag. Het was me al opgevallen dat de toren van deze kerk uit vier ruiten bestond. Mijn antwoord was dus: ‘De oude kerk van Bedum meneer’. ‘Juist ja’, was de strekking van het antwoord. Hij begreep niet wat ik bedoelde, vroeg het niet uit. ‘Wie nog meer….?’

Vijftig jaren later ben ik er nog steeds niet overheen…

Großsteingrab 18D Steenhus in Börger (Sprockhoff: Nr. 819)

Het ‘Steenhus’ is een van de drie overgebleven megalietgraven in Börger. Ca. 180 meter ten noordoosten van dit graf liggen de ‘hunestenen’, een sterk vernield graf van ongeveer dezelfde grootte als het Steenhus met nog vier dek,- en elf draagstenen. Ca. 250 meter ten zuidwesten van dit Steenhus bevindt zich nog een ander, nog meer afgebroken, graf met slechts een dek,- en vijf draagstenen. ln de oost-west georiënteerde grafkamer van het Steenhus zijn negen van de oorspronkelijk elf dekstenen bewaard gebleven. Van de elf draagstenen aan de lengtekant ontbreekt alleen aan de noordkant een draagsteen, ook de draagstenen aan de smalle kant zijn aanwezig. Van de ovale steenkrans, die om de kamer heen lag, is slechts een enkele steen naast de ingang overgebleven.

 

Blokken

Eén van de geweldig nieuwe ontwikkelingen die WordPress mij niet wil onthouden is de nieuwe blokken structuur. Gutenberg noemen ze dat, en dat klinkt vertrouwd en fijn. Maar dat is het niet. Ook Google begint daarmee. Allemaal blokken. Hoera.

Ik werk al jaren op het internet, HTML en alles wat er bij hoort. Altijd tevreden geweest. Maar nu moet alles in blokken, dat is veel fijner. Niet dus. die dingen luisteren niet naar wat jij wilt. Die willen graag een solitair blok zijn en WordPress en Google gaan daar in mee. Je zou er bijna een SF roman over kunnen schrijven! Wàt een achteruitgang!. Wàt een arrogantie om dit allemaal aan ons op te dringen! Ik beschouwde mijzelf nooit als digibeet, maar dat gevoel begint mij nu wel te bekruipen. Dank u, WordPress, dank u Google.

Waterloo en oorlog in het algemeen

De dag na de slag bij Waterloo

Om verschillende redenen verdiep ik mij de laatste tijd in veldslagen. Ik heb al heel wat geweld op tv gezien en wat me daarbij opvalt is, dat als er geschoten wordt, je een knal hoort en het slachtoffer roept zelfs geen ‘Aarrgh’ meer maar valt meteen om en ligt stil. In speelfilms over veldslagen (bv Waterloo, is ook verfilmd) zie je hetzelfde: knal of steek, slachtoffer dood en stil. Maar zo gaat dat niet, nu niet en vroeger niet. Oorlog is een goor bedrijf met veel akelige wonden, vreselijke pijn snel of langzaam sterven etc. En iedere keer gebeurt het weer en iedere keer hangt er een sfeer van eer en heraldiek omheen.

Een leger kan een land beheersen, maar dan moet je eerst het andere leger verslaan, dat is het idee. Dus ga je in een groep bij elkaar staan en elkaar dood slaan. Dat lukt niet altijd in één keer en dus heb je veel gewonden die pas later, of veel later of niet dood gaan. Degene die de meeste mensen heeft dood gemaakt heeft gewonnen. Men zegt dan: generaal x heeft van generaal y gewonnen. Die stonden bovenop een heuvel met een verrekijker bevelen te geven.

Lees voor de aardigheid: https://historiek.net/slag-bij-waterloo-doden-en-gewonden/49276/

en zie ook mijn eerdere boekbespreking

Ik heb zelf gelukkig nooit een oorlog meegemaakt, mijn vader wel. Wat mij -als dienstplichtig reserve officier- wel is bijgebleven is het volslagen zinloze gevoel als je een stormloop moest doen op een bosje. Ik was in mijn opleidingstijd tijdens een oefening pelotonscommandant en moest een bosje verdedigen tegen een vijand. In de commandotent sprak ik mijn gevoel uit tegen de eveneens dienstplichtige sergeant. Het gesprek werd afgeluisterd en ik kreeg een reprimande vanwege ‘niet gemotiveerd’ zijn.

Ik begrijp heel goed dat verzet tegen onrecht en tirannie noodzakelijk zijn. Maar als soldaat ben je, als je niet oppast, gereedschap voor allerlei machtswellustelingen. Ik zie dat opnieuw gebeuren in China en Turkije.

Corona en de grens

We zitten nu officieel in de ‘Tweede Golf’. Hier in Duitsland lijkt er niets veranderd:  iedereen draagt in binnenruimte Mund und Nasen schutz. Waag het niet te zondigen. Karretje mee. In Nederland is het altijd maar weer afwachten waar je aan toe bent. Vanmorgen bracht ik mijn auto naar een garage in Nederland, netjes met mondkapje op. Binnen had niemand dat, bij navraag was de mondkapjesplicht in NL een dringend advies, geen verplichting. Pappen en nathouden zeg maar.

In het algemeen is de grensovergang ook niet duidelijk. Werden we de eerste keer gecontroleerd, nu is daar geen sprake van. Nog niet in ieder geval, we kunnen nog rustig heen en weer rijden. Want dat is het fijne van grensbewoner zijn: je hebt de voordelen van beide landen binnen handbereik.

Mensen van kleur

Een van de merkwaardigste uitdrukkingen van de laatste tijd is, naar mijn idee, ‘mensen van kleur’. Dat lijkt me slecht Nederlands, bedoeld wordt waarschijnlijk ‘gekleurde mensen’. Ik vermoed dat het letterlijk vertaald is uit het Engels, zoals zo vaak. Overigens ook opvallend: in de reclames zien we tegenwoordig meer zwarte mensen dan op straat. Chinezen en hindoestanen enzo niet. Ook hier lijkt de situatie uit de VS rechtstreeks overgepoot te worden naar Nederland.

Je hebt kasten van hout, flessen van glas, kastelen van zand en zo heb je blijkbaar ook mensen van kleur. Tamelijk heftige uitdrukking. Temeer omdat hiermee eigenlijk bedoeld wordt alle mensen die NIET BLANK zijn. Je hebt dus blanken en anderen. Nogal racistisch, zou ik zeggen. Ook dat heeft weer te maken met de nieuwe ontwikkeling dat we blanken ‘wit’  moeten noemen. Maar laten we wel wezen, tenzij je alleen maar zwart/wit kunt zien is alles kleur. Blanke mensen zijn meestal tamelijk roze en als ze blozen bijna rood. De meeste zwarte mensen zijn een variant bruin. De running mate van Joe Biden Kamala Harris wordt in de pers ‘zwart’ genoemd, zie o.a. HIER en test je vermogen kleur te zien. Waar ligt ergens de kleur grens om ineens niet meer blank te zijn maar zwart of andersom? Blank-98 of Zwart-43? En wat zouden de bruine mensen daar van vinden en de chinezen zien dat vast ook weer anders.

Ik heb de Donald Duck er eens op nageslagen. In de klas van Kwik, Kwek en Kwak zitten kinderen van allerlei kleuren, ook blanke kinderen. Voor het inkleuren van de figuurtje is een soort oranje achtige kleur gekozen. De enige witte leerlingen zijn Kwik, Kwek en Kwak. In Duckstad zijn de enige witten de eenden. Dagobert is zo’n ‘oude witte eend’.

Volgens artikel 1 van de grondwet is discriminatie verboden, al heel lang. Discriminatie is onderscheid maken op basis van niet relevante kenmerken. Racisme is dus verboden, maar het gaat verder dan dat. Ik ga al jaren om met mensen van allerlei huidtinten, atheïsten, moslims, hindoes, grefo’s, huidskleuren in alle varianten. Nooit een probleem. En nu ineens is het een probleem. Dat kan toch niet de bedoeling zijn? Een beetje minder woke mag wel.

Pidgin Engels

Enige maanden geleden was er in Veendam (dat ligt in de provincie Groningen) een valwind. Ik zag de filmpjes al snel op YouTube en Twitter. Je zult er maar midden inzitten. Op de nieuwspagina werd aangegeven dat er een valwind (downburst) was geweest. Dat Engels moest er wel achter, waarom weet ik niet. Nu wel: zeer recent was er een downburst (valwind) in midden Limburg. Het bericht was precies in die volgorde gesteld. Downburst (valwind). Als het nog een keer voorkomt, kan er nu met een gerust hart alleen ‘downburst’  worden geschreven en raken we weer een Nederlands woord  kwijt. Waarom wij er op ingesteld zijn om het Nederlands zo snel mogelijk af te schaffen is mij een raadsel. De laatste verassingen mijnerzijds las ik vorige week: “De massa moet gemute worden en daarna ge-educate”. Werkelijk, ik verzin dit niet! Eigenlijk zou ik nu moeten schrijven: “Ik verzin dit niet, wolla”. Dat is wel zo ‘woke’.

Tota wiedersechwanoo (Middeleeuwse groet, betekent ‘Tot Ziens’).

Hostility

Enige tijd geleden ben ik begonnen in het boek van Buber “Ich und Du”. Taaie kost, vooral in het Duits. Toen zag ik deze film: ‘Hostiles’. Een door de oorlog getraumatiseerd Indianen opperhoofd en een beschadigde US Army officier. Opdracht van de president: ‘Begeleid deze man naar zijn eigen gebied’. Beiden hadden in de oorlogen vreselijke dingen gedaan, ze haten elkaar. Gedurende de reis maken ze een en ander mee, kijken elkaar in de ogen, spreken (zoals Buber het formuleert) het ‘Ich und Du’ woord uit en het begrip is daar. Het universum gezien door de ogen van de ander. Dat ondanks alle anderen die onderweg afgeknald worden. De boodschap is niet er minder om. De muziek die dit ondersteund is werkelijk geweldig, neem de tijd ervoor:

Sie und du

Vrij naar het boek van Martin Buber (Ich und Du). Op de MAVO, toen ik nog Duitse les kreeg, werd mij altijd verteld dat het gebruik van ‘du’ in Duitsland geen goed idee was. Het moest zijn: ‘Sie’! Dat idee is ook later diverse keren genoemd. In de tijd dat we ons aan het voorbereiden waren om naar Duitsland te verhuizen werd nog steeds ernstig gewaarschuwd voor ‘du’.

Toen we dus kennismaakten met onze nieuwe Duitse buren zou ik net ‘Sie’ zeggen, of ze waren me al voor: ik moest vooral ‘du’  zeggen. Jaren later heb ik in toenemende mate de indruk dat het hier in het Emsland ongeveer net zo gaat als aan de Nederlandse kant. ‘U’  bestaat nog wel, maar alleen de eerste paar zinnen, daarna wordt het al heel snel ‘jij’. Vorige week las ik dat de Deutsche Bahn, voorwaar geen klein bedrijf, in haar communicatie en Werbung over zal stappen van ‘Sie’ naar ‘du’. Dan is het hek van de dam lijkt mij en wordt het voor Nederlanders weer iets makkelijker en slaat de verpaupering ook hier toe.

Corona in Papenburg

Gisteren konden we bij een winkel in Dörpen eindelijk wat mondkapjes kopen. EU 15,– voor 10 stuks. De nieuwe toekomst. Daarna maakten we een korte wandeling in Papenburg, langs de gracht. De winkels waren weer open, je kon ook weer ergens zitten voor koffie met wat lekkers. Maar: eerst een papier invullen waarin je verklaart geen symptomen van Corona te hebben. Naam adres, geboorte datum, telefoonnummer. Dat was verplicht, volgens de winkel juffrouw. En dat klopt. Als ik bv naar de kerk ga, dan moet ik mij intekenen op een presentielijst. Handig voor brononderzoek mocht er een besmetting plaatsvinden ergens …

Dag van de moedertaal 2020

Dit keer ben ik twee maanden te laat met mijn bericht, ik was het bijna vergeten. Een recente mail die begon met ‘Dag Friends’ maakte dat ik toch maar weer ga schrijven. Want ‘Dag Friends’ is precies wat er gebeurt. We hebben dat gehad met ‘Kids’. Aanvankelijk klonk dat leuk, een beetje stoer. Echter, op dit moment heeft ‘kids’ het woord ‘kinderen’ volledig verdrongen. Er zijn steeds meer Engelse woorden die een beetje vernederlandst worden en zo in het taalgebruik terecht komen. Vooral in het bedrijfsleven. ‘Shit’ bestaat al heel lang, ‘Fuck’ iets minder lang maar ondertussen al heel gewoon. ‘OMG’ oftewel ‘Oh My God’ is schering en inslag. Als je dan herhaalt ‘O Mijn God’ krijg je meestal mistige blikken, of ‘Hoe bedoel je?’ In brede kringen van de samenleving merk ik dat pasgeborenen de meest bizarre Engelse namen krijgen. Vaak ook nog ergens met een komma erin. Arme stakkers. Vooral zogenaamde BN’ers zijn daar goed in. De meest exotische namen voor hun kinderen, het liefst sterk Engels aandoend. Volgend jaar schrijf ik wel verder, ik word hier wat moedeloos van.

Wat is een volk? (2)

Ook in de theologie is de vraag naar de definitie van een volk een thema. In het Oude Testament lezen we de geschiedenis van de Joden. De Joden zijn Gods uitverkoren volk. Zij kregen de Wetten zoals in de eerste 5 boeken (Pentateuch) is beschreven. In het Nieuwe Testament komen we diezelfde Joden weer tegen, als uitverkoren volk. Wat we ook telkens tegenkomen is de uitdrukking ‘Werken der Wet’. Dat is altijd zò geïnterpreteerd dat de Joden dachten door goede werken het eeuwig leven te beërven. Hoewel dat eeuwige leven niet bij alle Joden even vanzelfsprekend was (Farizeeën vs Sadduceeën). Vooral Paulus wekt de indruk dat de Joden het doen om iets te verdienen. Een stroming in de theologie die dat anders ziet wordt ook wel omschreven als ‘New Perspective on Paul’ (NPP).
Dat anders zien heeft met de definitie van ‘volk’ te maken, om preciezer te zijn, met ‘Jood zijn’. Want wanneer ben je Jood? Als je de werken der wet doet. De Joden zijn al het uitverkoren volk, ze zouden niets hoeven doen. Maar Joden doen de Werken der Wet en de mannen zijn besneden. Dat is de definitie.
Paulus leert dat voor Niet-Joden het geloof in God volstaat. En dat heeft automatisch werken tot gevolg. Je verdient niets met werken, maar ze volgen uit je geloof.
Hoe simpel kan het zijn!

Zie ook ‘ThePaulPage’.

Wat is een volk?

Momenteel lees ik in het boek van Petran Kockelkoren: Ganesha in Silicon Valley-De macht van de mythe op het wereldtoneel. Hij schrijft over allerlei interessante zaken, maar wat ik er nu even uit wil halen is de vraag: wat is een volk? Dit komt aan de orde bij de bespreking van ‘volksverhuizing’ en ‘Indo-europeanen’.
Er zijn volgens de klassieke archeologie nogal wat volksverhuizingen geweest. Hoe kwam men op dit idee? Welnu: ‘De archeologie werd in de 19e eeuw als opkomende wetenschap voor het karretje gespannen van de nationalistische identiteitspolitiek (Kockelkoren, blz 183). Het was de tijd dat Europese staten, vooral Duitsland, werden gevormd. In de archeologie werden volken gedefinieerd aan de hand van het aardewerk dat ze na lieten. Als dat ineens veranderde moest dat komen doordat het volk verdreven was of opgegaan in in een ander volk. En zo kom je dan langzaam maar zeker in de volksverhuizingen terecht. Maar ging dan een heel, afgegrensd volk achter de koning of het leger aan? Of zou het kunnen zijn dat er gewoon een leukere manier van pottenbakken werd uitgevonden, of werd de regio ineens bestuurd door een elite die andere dingen wilde?
De Indo-Europeanen waren niet de meest vredelievende types, zij vonden ergens in de regio Zwarte Zee bij Armenië de strijdwagen uit. Ze kregen daardoor militair een grote voorsprong.
Belangrijk is om in het oog te houden dat Indo-Europees alleen taalkundig gedefinieerd kan worden. Stel je voor dat een klein groepje geweldenaars een grote groep boerenbevolking onder de duim houdt, dan is het denkbaar dat deze op den duur de taal van de bazen gaan overnemen, al of niet vrijwillig.
Een voorbeeld is de ondergang van de Minoïsche beschaving. De taal die daar ooit gesproken werd verdween in de loop der tijd en werd vervangen door de taal der overwinnaars. Enkele woorden bleven bestaan, waaronder het woord voor ‘pot’ en ‘pottenbakken’, dat soort dingen.
In recentere tijden hebben we daar wel meer voorbeelden van. In de provincie Groningen werd vroeger Fries gesproken, maar dat is zo tussen de 14e en 16e eeuw rap vervangen door het Saksisch, zonder volksverhuizing. En dat Saksisch, het ‘Gronings’ verdwijnt ook in een razend tempo en maakt plaats voor Nederlands, dat op haar beurt weer wordt vervangen door het Engels. Zijn Groningers nu een volk? Dat hangt van de definitie af. Als je een eigen leger hebt ben je een volk en wordt een dialect een taal.

Die Heimkehr

Zondag 5 januari 2020 was de tekst van de dag:

Lucas 2: En de engel zeide tot hen: Vreest niet, want, ziet, ik verkondig u grote blijdschap, die al den volke wezen zal; Namelijk dat u heden geboren is de Zaligmaker, welke is Christus, de Heere, in de stad Davids.

De Pfarrer gaf er een mooie draai aan. Of we ons wel konden voorstellen hoe het was om als volk iets geweldigs te horen. “Een voorbeeld: Wat vertelde Adenauer toen hij in 1955 terug kwam uit Moskou?” Het bleef stil. “De laatste 10.000 krijgsgevangenen komen naar huis!”
Herkenning, nu nog. Bekijk het onderstaande filmpje. Duurt het te lang: ga naar het laatste vierde deel.

De Duitsers hebben wel hun historische hoogtepunten, want er kwam nog een: “En wat dachten jullie van de Botschaft in Praag in 1989?” Ook dit was onmiskenbaar en voor iedereen invoelbaar een “Vreest niet, want, ziet, ik verkondig u grote blijdschap, die al den volke wezen zal...”. Ook voor mij, ik heb het allemaal voor het journaal gezien destijds, iedereen was er mee bezig. Heel bijzonder. Let op hoe Genscher (minister van Buitenlandse Zaken) de blijde boodschap vanaf het balkon brengt, hij kan de boodschap niet eens afmaken. Een heel bijzondere gebeurtenis, zie het filmpje hieronder.