Upstalboom, Grabhügel und Versammlungsplatz im Mittelalter.

Auf der höchsten Stelle des Sandrückens, der sich hier östlich der einst bei Emden in die Ems mündenden Ehe (Aa) erstreckt, sind bei Vorarbeiten für den Bau eines geplanten Denkmals 1815, bei den Bauarbeiten der heutigen Pyramide 1833 und bei archäologischen Untersuchungen um 1990 Metallgeräte und Tongefässe gefunden worden, die nur aus frühmittelalterlichen Gräbern stammen können. Ein rheinisches lmportgefäss sowie ein aufwendig geschmiedetes und reichhaltig verziertes Schwert sind Kostbarkeiten, die auf mindestens zwei, um 800 datierte Gräber sozial hochrangiger Persönlichkeiten vermutlich in einem Hügel hinweisen. Auf Grund der Funde ist eine Besiedlung und Bewirtschaftung des Sandrückens seit dem frühen Mittelalter anzunehmen.
Mit Upstalsboom wurde im Mittelalter ein Pfahl oder Mal aus Holz (Boom) in einem für eine Versammlung von Menschen oder Vieh eingefriedigtem Stück Landes (upstal) bezeichnet. Nach der Überlieferung des 16. jahrhunderts befand sich an dieser Stelle derjenige Upstalsboom, bei oder vor dem sich im Bedarfsfall Abgesandte der freien Frieslande zwischen Lauwers bzw. Zuidersee (NL) und Unterweser, die im Mittelalter einen Bund der sog. Sieben Seelande bildeten, in der Regel am Dienstag nach Pfingsten versammelten, um gemeinsam für die Verteidigung der Freiheit und Bewahrung des Friedens zu sorgen. Dieser Bund trat erstmals Mitte des 12. Jahrhunderts und zum letzten Mal 1361 in Erscheinung. Der Upstalsboom wurde auch über das Mittelalter hinaus zum Symbol der Friesischen Freiheit und Einheit.
Voor een uitgebreider foto verslag, zie HIER.

Een einde middag wandeling

Zo rond een uur of vijf wandelde ik nog even rond de kerk van Heede. Het is een mooi terrein met typisch katholieke parafernalia. Er zijn buiten de kerk twee kapellen. Een daarvan zat vol met nonnen uit het naburige klooster, zij deden de getijden buiten.
Op de foto het kruis van de kerk, met de kroon zoals Maria die gedragen zou hebben als ‘Regina Universorum’.

Vrees-Lindern, de grafkist

 
Deze zondag gingen we op expeditie naar de hunebedden in de regio Vrees-Lindern. Het aardige van dit soort expedities is dat je op plaatsen komt waar je normaal niet komt. Je rijdt een keer of wat fout, is ook interessant en hunebedden liggen vaak op de meest vreemde plekken. Helaas bleek de batterij van mijn foto toestel leeg en had ik in mijn analoge toestel nog maar een paar foto’s beschikbaar. De rest moest ik met mijn 10 jaar oude mobieltje doen.

Hannekemaaiers en Hollandgängerei

 Afgelopen zondag reden we door Lorup en zagen de hiernaast weergegeven beelden. Erg representatief voor een lange periode van grote armoede in deze regio. Er was hier geen droog brood te verdienen en veel mannen (echtgenoten, vaders) vertrokken als seizoensarbeider naar
‘Holland’. En velen trokken nog verder, naar Amerika. Op de seizoensarbeiders kom ik later nog eens terug. De beelden geven wel heel mooi weer hoe het vroeger was. Armoede.

 

 

Antoniuskirche Wahn

Bij het dorpje Wahn stond een kerk, de Antoniuskerk. De bouw was begonnen in 1923. De bossen in de omgeving zijn nu nog steeds militair oefenterrein. Maar er wordt niet zo heel veel geoefend, dus je kunt meestal het terrein wel op, staat goed aangegeven. Maar in 1942 was er blijkbaar wel te weinig schietterrein en dus werd zowel het dorp als de kerk platgegooid. Het dorp vind je nauwelijks terug, maar de fundamenten van de kerk zijn onlangs weer uit gegraven en vanuit de lucht goed zichtbaar. Het lijkt nu vooral een plek waar je je hond kunt uitlaten, je moet echt uitkijken waar je loopt. Een keer per jaar wordt een open lucht mis gehouden aldaar.

Voor een diashow: zie HIEVoor meer achtergrondinformatie:

Tag der Deutsche Einheit!

Op zaterdag 3 oktober werd de ‘Wiedervereinigung’ gevierd. In het hele
land waren de winkels dicht, in Nederland deden de winkels langs de
grens goede zaken. De krant ‘Bild’ had een sonderausgabe waarin ze het volgende publiceerden: ‘25 schlagzeilen auf die BILD sich in den nächsten 25 jahre freut‘! Behalve het nieuws dat Kim Kardassian ingeklemd raakt in de Brandenburger Tor, zijn deze toch ook wel leuk:

Weggebruikers DE en NL

 
Regelmatig maken we een wandeling, zowel in NL als in Dld. Daarbij valt op dat als je over een smalle autoweg loopt en je wordt gepasseerd door een auto, de auto in NL nauwelijks uitwijkt. Dat doe je als voetganger maar. In Dld weten ze niet hoever ze aan de kant moeten rijden, inclusief met vaart vermindering. Het viel me pas goed op, toen ik in Markhausen zelf de automobilist was en weliswaar vaart verminderde maar naar Nederlandse zede gewoon de weg bleef volgen. Dat gaf verontwaardigde blikken. Als je in de grensstreek door auto’s met en Duits kenteken rakelings wordt gepasseerd, moet dat dus Nederlanders zijn.
Overigens, ik rijd vaak tussen Onstwedde en Stadskanaal, een smalle kronkelweg waar je desondanks vaak wordt ingehaald, ook als je 84 rijdt. Opvallend vaak vrouwen waarbij het niet uitmaakt of het nu kleine autootjes zijn of grote poenkarren. Toch eens een studie naar doen.

Kriegsgräberstätte

Deze zondag maakten we een wandeling met als vertrekpunt de Kriegsgräberstätte Herbrum/Aschendorf. Het herdenkingsterrein ligt verborgen, niet direct aan de openbare weg. Er liggen hier 195 onbekende doden begraven, afkomstig van concentratiekampen in het veen tegen de Nederlandse grens. De tekst bij de entree zegt genoeg:

Friedhof Herbrum / Aschendorf.
Hier ruhen 195 unbekannte Tote aus den Strafgefangenanlagern Börgermoor, Aschendorfermoor, Brual-Rhede, Walchum, Neusustrum und Esterwegen. Sie wurden in Aschendorfermoor nach einem gescheiterten evakuerungsmarsch in april 1945 zum grössten teil das Opfer von Massenerschiessungen durch den angeblichen ‘Hauptmann’ Herold. Fast einviertel kam durch bombardierungen und artilleriebeschuss von seiten der vorrückenden Englischen Truppen ums leben.

Nähere Auskünfte erteilt die Stadt Papenburg.


Zie voor een korte foto reportage HIER.

 

 

 

Harmen

In Nederland geen alledaagse, maar wel herkenbare naam. We hadden Harmen Siezen, de nieuwslezer. En in het Rijksmuseum, een apart hoekje voor ‘De zoon van Harmen’.
Hier in Duitsland ligt het allemaal wat anders. Ze herkennen de naam niet. En dus krijg je vooral verbasteringen als ‘Harmann’. Toch komt deze naam ook hier wel voor. Zie deze grafzerk uit de 17e eeuw (Museumdorp Cloppenburg). Het schijnt dat in deze periode diverse Harmens in het Emsland hebben rondgelopen. Maar het is de Nederlands Friese variant van Hermann, dat weer afkomstig is van ‘Heer Man’ (Leger man).

 

Stoepje

We hebben een goede klussenman die er van houdt goed werk te leveren. Bij de aanblik van het stoepje aan de voorkant kreeg hij echt kriebels. Dit klopt helemaal niet, vond hij. Even wat wrikken en drukken en ja, de hele boel viel uit elkaar. Ik zal je de details besparen. Gelukkig lijkt de eerste laag tamelijk vast, dus daarbovenop kan opnieuw gemetseld worden.
En zo zijn we weer een stapje verder, het wordt steeds mooier!

Visbeker Bräutigam

Ree tussen de hunebedstenen

Als je naar Cloppenburg rijdt en daarna nog even verder, kom je bij Visbek. Een klein plaatsje, niet zoveel bijzonders maar wel in een mooi en groot natuurgebied. Daar hebben ze, zoals het hoort, net als in Nederland, wel een Autobahn doorgelegd.
Hoe dan ook, we zijn daar naar een aantal Hunebedden wezen kijken: de ‘Heidenopfertisch’ en de ‘Visbeker Bräutigam’. Die laatste is 104 meter lang! Een soort Sint Pieter onder de hunebedden! Vier kilometer verderop ligt de ‘Visbeker Braut’,  die is ook erg groot maar ietsje korter dan de Bräutigam.
Om de Bräutigam heen liggen een paar andere ‘gewone’ hunebedden. Een daarvan ligt nog bijna volledig onder de grond en zou dus volledig intact kunnen zijn. Er is nog geen archeologisch onderzoek gedaan (Jammer!).

 
Heidens Altaar De naam van dit, tot de meest bekende neolithische graven van Noordwest Duitsland behorende bouwwerk, stamt uit de 19e eeuw. De grafruimte heeft een afmeting van 2,5×10 meter. Van de oorspronkelijke 3 dekstenen zijn er nog 2 aanwezig. Een van hen behoort met een afmeting van 5×7 meter tot één van de grootste in zijn soort. Oorspronkelijk was hij zelfs nog groter, maar minstens twee stukken zijn afgebroken. De toegang tot het graf bevindt zich hoogstwaarschijnlijk aan de westelijke kant.

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

Lees verder

Heeder luchten

 
Noodweer van boven gezien

Vanuit mijn huis heb je een geweldig uitzicht. De luchten zijn indrukwekkend. Vroeger, in Winsum, waren die er vast ook wel, maar je zag ze nooit. Behalve als alles recht boven je hing. Hier zie je alles van verre aankomen. Ook als alles aan je voorbij trekt. Dat wil ik je laten zien in deze blog. Allereerst hoe het noodweer er van boven uitziet, zie hiernaast. Als het aan je voorbijtrekt en je kijkt er vanaf de zijkant tegenaan, dat is werkelijk imposant, zie de volgende Foto.

 
Noodweer van de onderkant gezien…
Interessant wordt het als je er middenin zit. Dat is in een foto niet vast te leggen, vandaar het filmpje. Vergeet niet het geluid aan te zetten. Wil je alle foto’s zien, klik dan HIER.

 

1 Euro!

Op deze eerste dag van mijn vakantie besloten we even te gaan winkelen in Meppen. Het is hier toch geweldig. Het is een mooie route naar Meppen. We volgden de bordjes met ‘P’ en kwamen in de parkeergarage vlak bij de kerk. Een mooie kerk, zie foto. De kruisiging wordt daar wel heel echt afgebeeld. Als voormalig protestant is dat toch altijd even wennen. Wij hadden vroeger ook wel kruizen, maar daar hing nooit iemand aan! Meppen heeft ook een alleraardigst, maar klein, oud centrum. We maakten een korte wandeling over de oude stadswal. Toen we daar vanaf kwamen, zagen we dat je ook hier een clubje verslaafden hebt. Slechte tanden, veel bier en een vervuild hoekje. Behalve veel Nederlanders (vaak te herkennen aan hun kaalgeschoren hoofd, dat heb je hier niet zoveel) ook veel hoofddoekjes. Na ongeveer twee uren liepen we terug naar de parkeergarage. 1 euro! Die verassing had ik ook al in andere Duitse parkeergarages, zoals in Emden. Het wil maar niet wennen. Als ik even in de parkeergarage aan de Rademarkt in Groningen parkeer ben ik vrijwel direct 5 euro kwijt! We reden via de toeristische route weer terug. Het
is hier mooi!