Categoriearchief: Non-fictie

De schrijver begint met een uitleg over de kleinste deeltjes, 17 maar liefst. Wat zijn hun eigenschappen, wat is hun rol in de materiële wereld zoals wij die dagelijks meemaken. Er wordt een schema gegeven, maar dat is voor een goed begrip iets te karig. Dit zijn dingen waarbij plaatjes ter verduidelijking toch een belangrijke kunnen rol spelen.

Er zijn vlgs de schrijver 12 basisdeeltjes:

  • 6 quarks die aan elkaar klitten
  • 6 leptonen die meer solitair zijn electron, muon, tau en hun neutrino’s
  • quarks en leptonen zijn fermionen
  • Er zijn 4 kracht deeltjes: foton (electromagetische kracht), gluon (sterke kernkracht), W en Z boson (zwakke kernkracht)< ze worden ook wel  Bosonen genoemd.
  • Quarks en leptonen vormen de materie, bosonen zorgen voor de nodige krachten
  • En dan is er ook nog het Higgs boson, dat geeft massa.

De schrijver slaagt er wel in om een globaal beeld te schetsen. De kleinste deeltjes zijn eigenlijk kleine trillende snaartjes, de trillingsfrequentie bepaalt het type deeltje. Dan heb je ook nog membranen. Een en ander speelt zich af in gemiddeld 11 dimensies. De theorie is volledig wiskundig. De voorspellende waarde is vrijwel nul, er zijn oneindig veel varianten. De theorie vreet veel energie en levert bitter weinig op. Het doet me denken aan de eerste astronomen die ook de planetenbanen als strikt wiskundige schoonheid zagen, perfecte cirkels. Dat bleek uiteindelijk ook meer chaotisch te zijn dan gedacht.
Het boek schetst een globaal beeld over snaartheorie, na lezing heb je ook een globaal beeld van de theorie. Leuke onderwerpen vond ik het antropisch principe en het mogelijk bestaan van meerdere universa.

Tagebuch eines napoleonischen Fußsoldaten – Jakob Walter

Een autobiografie. De schrijver berschrijft het dagelijkse leven als infanterist. Hoewel geen Fransman, moest hij meevechten in de  Napoleontische oorlogen1806/07, 1809 en 1812/13. Zijn koning had zich verbonden aan Napoleon. Er vallen mij een paar zaken op. Hij loopt werkelijk ongelofelijk afstanden! Ik zou zijn schoenen of laarzen weleens willen zien. Hoe was het schoeisel in die tijd?

Als burger was je mooi klaar als je militairen kreeg ingekwartierd. Verder, wat je in geschiedenislessen bijna nooit hoort, is de enorme logistiek die met het oorlogvoeren gemoeid was. De administratie etc. Jakob beschrijft dat soort zaken ook. De eerste twee oorlogen worden vrij neutraal beschreven, hij kwam er ook redelijk ongedeerd weer uit. De laatste, de tocht naar Moskou, is een waar horror verhaal. Veel lopen, tot in Polen is de verzorging goed, maar eenmaal in Rusland begint de honger al wat toe te slaan, er moet veel geroofd worden onderweg. Ondertussen moet er ook nog met de Russen gevochten worden. Als Moskou niet te houden blijkt, moeten ze weer terug. Het wordt kouder, er is gebrek aan alles, de Russen bepalen de route van de terugtocht bijna volledig. Ze komen opnieuw langs een een recent slagveld. Stapels lijken. De terugtocht is een ramp. Honger, ziekte, schietende Kozakken, stervende mensen, ieder voor zich. Eenmaal de in Polen begint het wat makkelijker te worden, er zijn weer georganiseerde legers aanwezig. Binnen die structuur wordt hij verder getransporteerd. Hij haalt, doodziek zijn dorp. Hij moet daarna naar het militair hospitaal, overleeft met moeite. Hij wordt afgekeurd en ontvangt een invalidenpensioen. Er was toch best wel e.e.a. geregeld voor militairen.

In de beschrijving van dit verhaal verraad ik geen clou. Het boek gaat over de beschrijving van alledag van een dienstplichtig militair als speelbal van krachten waarop hij geen enkele invloed heeft . Zeer de moeite waard!

Van Nicea tot Bonifatius – François Roget

Dit boek kocht ik in 1991 bij ‘De Slegte’, het heeft dus 30 jaar ongelezen in mijn kast gestaan. Het boek is uit 1863 en is een bundeling van artikelen die in 1842 – 1844 in Genève als tijdschriftartikelen zijn verschenen. De schrijver betoogt dat de vroege kerk zich vanaf den beginne meer vereenzelvigde met de keizer dan met de republiek. Hij stelt  dat senaat georiënteerde keizers ook meer geneigd waren christenen te vervolgen. Hij maakt onderscheid tussen de kerk en het christendom. De kerk, die meer naar de heidenen had moeten gaan, zocht teveel de connectie met de keizers. Constantijn  werd christen uit puur pragmatische overwegingen en vanuit zijn functie als Pontifex Maximus. Hij eiste de macht op over de kerk, die zich dat liet welgevallen. Een aantal bisschoppen zag het gevaar wel. De christenen legden hem niets in de weg.

Constantijn  wilde in de kwestie ‘Arius’ wel advies van het concilies, maar uiteindelijk gaf hij zelf aan presbyter Arius en bisschop Alexander het bevelende zaak op te lossen. Het was in Constantijns belang dat er twist bleef. Verdeel en heers. De zoon van Constantijn was een Ariaan.

Toen Julianus keizer werd was de paniek groot. Na zijn dood werd er ordinair op hem gescholden, o.a. door bisschop Gregorius. Hij vervolgde de kerk echter niet, maakte alleen een einde aan hun voorrechten. Vanwaar dan die woede en het gescheld?

Constantijn en zijn opvolgers lieten zich nog steeds met hun heidense titels aanspreken en werden ook vergoddelijkt.

Het boek is zeer gedetailleerd. De essentie is dat het een enorme fout was om de politiek de macht over de kerk te geven. Het gevolg was de groeiende machtspositie van de kerkelijke leiders, die zich weinig meer aantrokken van hun schapen. Andersdenkende christenen en heidenen werden vervolgd.

Waarom wordt de bekering van Constantijn dan gevierd als een triomf voor de kerk? Het was een grote val. Aardig is om te lezen dat allerlei ‘foute’ stromingen grotendeels verdwenen door politiek gekonkel. Dat maakt de de waarde van allerlei dogma’s, waaronder de Triniteit, nogal betrekkelijk.

Al lezende kwam de gedachte in mij op dat alle grote religies blijkbaar met hetzelfde probleem te maken kregen. Ook de Islam, het Jodendom, de Hindoes, de Zoroasters.

De filosofen hebben de kerk haar vrijheid weergegeven. De schrijver had liever gehad dat het anderen waren geweest, maar toch:

Om het christendom omver te werpen wezen o.a. Voltaire en de Encyclopedisten naar de talloze verschrikkingen waarmee het vervolgingsfanatisme de annalen van alle christelijke volken had bezoedeld. Hierdoor hebben zij terecht de geest der vervolging kapot gemaakt, zij hebben raak geslagen op de plek van de ergste ketterij, namelijk de ketterij van de opperheerschappij van de geestelijkheid, een ketterij die door de vorsten blindelings werd gesteund.

Bij het christendom  heeft het heel lang geduurd voordat kerk en staat gescheiden werden. De Islam moet hier nog aan beginnen. Diverse Islamitische staten en het streven naar een kalifaat.

Dit alles is het thema dat dit boek dat gedetailleerd wordt uitgewerkt. Voor een zo oud boek eigenlijk onverminderd actueel.

Een kleine geschiedenis van bijna alles – Bill Bryson

Een kleine geschiedenis van bijna allesEen kleine geschiedenis van bijna alles by Bill Bryson
My rating: 4 of 5 stars

Van mijn broer gekregen op mijn verjaardag. Een geweldig boek waarin wordt verteld van de mensen die de wetenschap en ons wereldbeeld gevormd hebben. Van de vulkanen onder onze voeten en de meteoren die rakelings langs ons suizen. Goed boek voor in bed, elke avond een paar bladzijden. Aan de andere kant, als je weet wat voor gevaren onze planeet allemaal bedreigen …

View all my reviews

Ganesha in Silicon Valley – Petran Kockelkoren

Ik kwam op de titel van dit boek tijdens een klooster retraite in Thuine, ik kocht het boek onmiddellijk, het duurde echter 9 maanden voor ik er aan toe kwam.  De introductie is tamelijk vaag zoals schrijvers die vooral de indruk willen geven ‘literatuur’ te schrijven. Dat blijft de eerste twee hoofdstukken zo. Je krijgt geen benul waar het over gaat. Wat is een mythe in zijn beleving? Dat verandert in hoofdstuk 3, dat gaat ergens over.

Kockelkoren onderscheidt drie soorten mythe:

  1. Oorsprongs mythen
  2. Transitieriten
  3. Machtslegitimatie

Het gaat hier over de constructie van het ‘innerlijk’. Het besef dat we allemaal een particulier ‘innerlijk’ hebben is pas van de laatste 400 jaren, het begon met René Descartes (1596-1650), hij wordt beschouwd als de vader van de ‘objectiverende kennisvergaring’. Dat wel zeggen, zonder gevoelens.

Ik sla nu een stuk over, concluderende dat het ‘Ik denk, dus ik ben’ de oorsprong was van het particulier innerlijk. Na een stuk over de ‘camera obscura’ volgt de uitspraak het scherm van de smartphone de toegangsweg vormt voor ons verstaan van de wereld. Want: via de ogen wordt een plaatje van de wereld in ons brein geprojecteerd dat wordt afgelezen door een homunculus.

Andere onderwerpen die wel interessant zijn, zijn oa de vraag wat een volk precies is en welke rol allerlei uitvindingen daarin spelen, bv de ontwikkeling van de strijdwagen. De laatst bekende veldslag die werd uitgevochten met strijdwagens was in 1275 BCE door de legers van Ramses II en Muwetallis II van Hatti. Daarna werden nieuwe oorlogstactieken ontwikkeld. Democratie ontstond door zoiets. De Griekse hoplieten bijvoorbeeld waren zelfstandigen, ze betaalden hun eigen wapenrusting, trainden vrijwillig. Dit gaf ze ook een stem in het beleid.

Verder: de Laconische glimlach van de Boeddha, De rol van Plato en het bestaan van een klassenmaatschappij.

Etc. etc. zou ik zeggen. Zeer de moeite waard, maar dit lees je niet in een paar avondjes uit.

The Tragedy of Islam – Imam Mohammed Tawhidi

Dit is een geweldig en zeer belangrijk boek. Ook een gevaarlijk boek, en wel voor de schrijver zelf. Er zijn mensen door islamisten vermoord om minder. Een puntje van overweging: de schrijver zegt Imam te zijn, maar wordt niet erkend als zodanig door Australische Moslims. Gezien de inhoud kan ik me daar iets bij voorstellen, aan de andere kant houd ik mij aan ‘Niets is wat het lijkt, als je maar goed kijkt’ (C.C.S. Crone (1914-1951)).

De essentie van het boek is dat de Moslims worden opgevoed met volkomen onjuiste informatie. Door de Islamitische theologen wordt veel informatie achtergehouden. Mohammed was een goed mens en bracht zijn nieuwe (?) religie om mensen beter te maken. Zijn drie schoonvaders maakten er na zijn vermoording een politiek verhaal van. Want wat is de opvolger van een profeet? Er ontstond een groot kalifaat en zoals gebruikelijk corrumpeert macht. De eerste kaliefen waren sadistische schurken. Aïscha, de vrouw van Mohammed was ook niet te vertrouwen. Zij trouwde niet op haar 6e met Mohamed, maar op haar 17e – 22e. Om diverse redenen loog zij zelf over haar kindhuwelijk. Islam is politiek geworden, daar heeft Geert Wilders 100% gelijk in. Maar de meeste Moslims hebben hier geen belang bij, de minderheidsgroep die dat wel wil, is natuurlijk allesbepalend. Moslims worden voor de gek gehouden, dat is zijn boodschap. De Ayatolla’s zijn niet te vertrouwen. De Islam is in de middeleeuwen blijven hangen (zie ook het boek van Ruud Koopmans-Het Vervallen Huis van de Islam). Het Westen is te goed van vertrouwen, vooral de linkerkant. Hardline moslims zijn tegen democratie, tegen vrouwenrechten en vooral voor de sharia. Geradicaliseerde moslims zoeken hun bekeerlingen vooral in ‘zwak sociale’ milieus, mensen die aan het randje van de maatschappij leven. Ze krijgen hierdoor een gevoel er toe te doen, belangrijk te zijn en door islamistisch geweld in de hemel te komen. De schrijver keert zich ook tegen de vaak belachelijke fatwa’s. Hij noemt er een aantal die te gênant zijn om hier weer te geven. Maar pedofilie is absoluut Halal naast diverse andere (in onze ogen) perversiteiten. Pas op voor de Imams die gevangenissen bezoeken. Wat hebben ze te melden aan de gevangenen? ‘Jailhouse-Jihad’.

De schrijver geeft een uitgebreide inkijk in de radicale Islam.

Bedenk dat Islam niet noodzakelijk slecht is. Er worden veel oliedollars gestopt in de huidige Islam, vooral om het Wahabisme (Salafisme) te promoten. En dat komt dan vooral uit Saoudi Arabië. Pakistan en Iran zijn ook erg actief hierin.

Zie ook de website van de schrijver: imamtawhidi.com

Kriminalgeschichte des Christentums 01 – Karlheinz Deschner

Dit is een serie van maar liefst 10 boeken. Er gaat dus behoorlijk wat mis binnen het Onbetwijfeld Christelijk Geloof! Want daarover gaat dit boek. De schrijver houdt zich niet bezig met theologie, slechts met feiten voor zover bekend en met intenties waarin bepaalde teksten geschreven zijn, ook al zijn ze niet letterlijk waar. Hij gaat niet over de heilshistorie of iets dergelijks, hij schrijft alleen over misdaad en corruptie.

Hij begint met een opsomming van alle ‘Heilige Oorlogen’ waarbij iedereen die niet Jahwe diende, werd uitgeroeid. Vrouwen, kinderen, vaak ook nog vee, alles. Steden werden verwoest, paarden de pezen doorgesneden, absolute terreur in naam van de Enige Ware God. De Moslims deden dat later ook niet kinderachtig, maar een stuk soepeler. Ik heb me dat als puber ook weleens afgevraagd, wat is dit allemaal voor gemoord, maar ja, het was allemaal ‘heilsgeschiedenis’ en zo. Zelfs na de terugkeer van de Joden uit de ballingschap begon het hele ge-emmer weer opnieuw. De ‘vreemde vrouwen en kinderen’ moesten worden weggestuurd, alles moest weer Joods en raszuiver. Let wel, zoals beschreven in de christelijke Bijbel.

Ik heb het boek nog niet uit, maar ik ben het nu al met Marcion eens: de god van het Oude Testament is niet de God van het Nieuwe Testament. Ook Jung dacht in die richting (Antwoord op Job).

Keer na keer hetzelfde: opstand vanwege de enige ware God, soms ook sterk aangezet door de priesterkaste (die overigens flink in de slappe was zat). Andersom werden de Joden vrijwel niet gediscrimineerd en bezaten o.a. in het Romeinse rijk veel voorrechten. Het probleem is het monotheïsme dat door de Christenen en later door de Islam is overgenomen. Polytheïsme is per definitie tolerant, monotheïsme  kan niet anders dan intolerant zijn. Maar hoewel ik nog lang niet aan deel 10 toe ben, weet ik wel dat zowel Jodendom als Christendom een enorme ontwikkeling hebben door gemaakt die niet perse verkeerd is. Dat wil ik toch wel alvast in gedachten houden. Ik denk dat het goed is dat er dit soort boeken geschreven worden zodat christenen met een heldere, niet geheel door theologie beslagen blik naar zichzelf en hun geschiedenis kunnen kijken.

The New Perspective on Paul – Kent L. Yinger

Een nieuwe visie op Paulus.
In dit boek wordt betoogd dat Paulus en ‘de Joden’ niet zo verschillend dachten. In het christendom is het algemeen aanwezige idee dat de Farizeeën scherpslijpers en letterknechten waren. Dat lijkt mogelijk heel anders te zijn. Joden waren Gods uitverkoren volk volgens het door Hem gesloten verbond. Dat betekende dat Joden geen goede werken hoefden te doen om zalig te worden, zoals zo vaak wordt gedacht, maar dat ze de werken der wet deden omdat ze al uitverkoren waren. Het is dan belangrijk om een definitie van ‘volk’ te hebben. Anders gezegd, aan welke kenmerken kun je zien dat iemand Jood was. Welnu, dat was eigenlijk eenvoudig. Een Joodse man was besneden, en iedereen hield zich aan de Wet. De ‘Werken der Wet’ waren dus niet noodzakelijk om het eeuwige leven te beërven, zij zijn het kenmerk van de Jood. Als Paulus stelt dat niet de werken der Wet iemand zalig maken, maar het geloof in Jezus Christus, dan zegt hij in feite alleen maar dat het heil niet alleen voor de Joden is, maar voor iedereen die in God gelooft.
Als je de dingen eenmaal op die manier gaat bekijken, dan worden veel zaken anders. Bijvoorbeeld de gelijkenis van de Farizeeër en de tollenaar. De Farizeeër zegt dan alleen maar dat hij dankbaar is dat hij jood is. De tollenaar voldoet daar niet aan. Maar hij gelooft in God.
Recent hoorde ik nog een katholieke pastoor in zijn preek een bekend karikatuur van Farizeeën neerzetten. Mensen die zichzelf erg belangrijk vonden en graag op de hoeken van de straten stonden te bidden.

Over Muren Heen – Lody van de Kamp & Oumaima Al Abdellaoui

Een briefwisseling tussen een Nederlands-Marokkaans meisje en een senior Nederlands-Joodse man. Hij had makkelijk haar opa kunnen zijn. Ze vertellen elkaar hoe ze in dit land zijn terecht gekomen zijn. Hoe het is om moslima of jood te zijn. Het moslim zijn bevalt haar wel goed. Ze ziet de islam bepaald niet zoals Wilders of zoals vele andere Nederlanders tegenwoordig. Het is niet vrouw-onvriendelijk, integendeel. Wij moeten Islam niet verwarren met de cultuur in bepaalde landen. De vrouw onvriendelijkheid in Saoudi Arabië,  waar ze twee keer geweest is, heeft meer te maken met de lokale cultuur dan met de islam. Lody, de Joodse briefschrijver vertelt over zijn goede samenwerking met verschillende Imams. Over zijn reis naar Jeruzalem. Hij weet meer over de islam dan zij over het jodendom, maar gezien het leeftijdsverschil mag dat ook wel. Hoewel in andere recensies wordt gezegd dat er gediscussieerd wordt en dat ook moeilijke thema’s aan de orde komen, vind ik dat dat wat tegenvalt. Een en ander komt wel aan de orde, bv de hoge criminaliteit onder Marokkanen, maar een echte discussie levert het niet. Er wordt verder gesteld dat Joden en moslims dichter bij elkaar staan dan christenen, denk aan het besnijden, onreine dieren, verwante taal etc. Het is een aardig boek om te lezen, maar meer ook niet.

Manipulations Techniken – Tamara Petri

Het doel van dit boek is het herkennen van manipulatie. Word ik gemanipuleerd. Andersom kun je het natuurlijk ook gebruiken om je eigen manipulatie technieken wat te verbeteren. Maar er zitten wel leuke dingen bij, bijvoorbeeld: het Halo-effect. Mensen onthouden de eerst opvallende eigenschap en de rest wordt in het licht daarvan geïnterpreteerd of zelfs niet gezien. De eerste indruk bij  bv een sollicitatiegesprek is dan ook cruciaal.

Een leuke is ook de ‘Voet tussen de deur’. Je vraagt iemand om een kleine gunst, je bent daar blij mee en daarna vraag je een grotere. Uiteindelijk is de andere persoon voor je aan het werk.

Een variant daarvan maakte ik in India mee: bij een oud boeddhistisch grottencomplex waren ook wat winkeltjes. Iedere toerist kreeg bij aankomst van een winkelier een steentje in de hand gedrukt, ‘you are my friend’. Als je dan klaar was en weer wegging, kwam hij op je af om je mee te nemen naar zijn winkel. Daar kwam je niet onderuit, want hij had je toch een kado gegeven? Hij ging daar heel ver in.

Al met al een leuk boek, maar om een meestermanipulant te worden, heb je toch wat meer nodig.

 

 

 

Scientific American june 2018

Onze zon is ontstaan uit de restanten van vorige zonnen. De oerzon bestond geheel uit waterstof en vormde helium en metalen. De toen de moederzon op was en uiteenviel, ontstonden nieuwe zonnen en planeten. Dankzij die moederzon hebben wij metalen etc in de aardkorst. Een redelijk aantal zusterzonnen, die dus uit dezelfde stofwolken zijn ontstaan, zijn opgespoord. Interessant.

Endometriose, een kort overzichtsartikel. Ongeveer 10% van alle vrouwen lijdt eraan. Het blijft een medisch raadsel. Hoe komen endometrium cellen op andere plekken terecht en geven ze hevige pijn, ontstekingen en vorming van littekenweefsel. Mogelijk zijn er meer oorzaken. De behandeling is over het algemeen niet voldoende, er wordt gewerkt aan betere behandelingen. Heel lang heeft deze aandoening erg weinig aandacht gekregen, maar dat verandert de laatste tijd.

Onder invloed van temperatuurverhoging worden de meeste diersoorten kleiner. Hoewel er diverse theorieën zijn hierover, blijft het eigenlijk alleen bij de vaststelling dat het zo is. Bij een verdere temperatuurverhoging van de aarde zou dit o.a. kunnen betekenen dat de beschikbare hoeveelheid voedsel zal afnemen.

Daarnaast nog een aantal kwantum gerichte artikelen die ik voorlopig oversla.

Scientific American september 2018 – Humans

Dit nummer van de Scientific American gaat over ‘humans’. Belangrijk voor de ontwikkeling van het intellect en bewustzijn is het hebben van grote hersenen in verhouding tot het lichaam. In dat opzicht springt de mens er wel uit. En je moet de mogelijkheid hebben om dingen te kopiëren. Het liefst gecombineerd met de neiging om in groepen bij elkaar te zijn. Daar is geen gen voor. Iets dergelijks geldt ook voor de ontwikkeling van taal. Daar is ook niet een specifiek gen voor. Taal heeft ook alles te maken met het ontwikkelen en kopiëren van symbolen. Bijvoorbeeld chimpansee in het wild begrijpen niet wat je bedoelt met wijzen. Apen die opgroeien bij mensen wel.

Een erg interessant artikel was over de oorsprong van homo sapiens. Het klassieke idee,dat lang geleden een uniek groepje mensen ontstond en vervolgens op pad ging, lijkt niet op te gaan. Er bestonden vele menssoorten, waarvan de Neanderthalers en de Denisoviërs het bekendst zijn. Er trad vermenging op en dat heeft uiteindelijk weer bijgedragen aan de Homo Sapiens. De huidige Europeaan heeft 2-4% Neanderthal DNA, dat heeft geholpen bij de lichtere huid en daardoor de mogelijkheid om verder naar het noorden te kunnen trekken. Daarnaast was er een verbetering van het immuunsysteem. De Tibetanen hebben een deel Denisovisch DNA wat hen de mogelijkheid gaf om in een omgeving met een lager zuurstof gehalte te kunnen leven. Ook cultureel lijken de verschillende groepen elkaar te hebben beïnvloed.
Volgens de schrijver hebben we nog meer niet-Sapiens DNA, maar is daar nog geen passende mensensoort bij gevonden.

Oorlog is een uitvinding die vele duizenden jaren geleden gedaan is. Volgens de schrijver is het niet iets dat in de mens zit. Op de een of andere manier komt het betoog niet echt geloofwaardig over.

Humaans (Ferengi uitspraak) beïnvloeden de evolutie door o.a. stedenbouw. Pluiszaadjes in de stad ontwikkelen zich zo dat ze meer recht naar beneden zakken, duiven leren zich verbergen voor slechtvalken die grootschalig in steden nestelen en slakken krijgen een lichter gekleurd huis om minder warmte op te nemen.

De kans dat ergens in het universum nog andere vormen van intelligent leven bestaan is vrijwel nul. Het aantal toevalligheden dat heeft geleid tot het ontstaan van ons is namelijk ERG groot. De kans dat er nog ander leven bestaat in het universum is groot, maar niet voor intelligent leven met een technologische beschaving.

Nooit kenden wij God aldus – Marcus Borg

Dit boek las ik voor de tweede keer. Het gaat over het Godsbeeld dat wij hebben. Er zijn nogal wat Godsbeelden. Die beelden zijn belangrijk omdat ze verschillende ideeën en emoties oproepen. Bijvoorbeeld God als Koning, dat houdt afstand in. Wij zijn de onderdanen. God als mannelijke rechter en wetgever maakt ons schuldig, incompetent, wij kunnen niets doen. Mijn eigen beeld van God was altijd die van een man met een volle grijze baard die op een grote troon op een wolk zit en die meewarig en vaak geïrriteerd naar beneden kijkt. Dit beeld is dominant aanwezig en valt onder de ‘Christelijke Conventionele Wijsheid’, niet noodzakelijk die van dominees en theologen, maar wat er bij de gemiddelde gelovige blijft hangen. Je moet voldoen aan Gods eisen, maar je bent nooit goed genoeg. Naast dit beeld bestaat ook het ‘Geest’ beeld, dit wordt door Borg als het beste beeld naar voren geschoven. Het past beter in deze tijd en lost veel problemen op. God is overal, transcendent EN immanent. God is letterlijk overal, in en om ons en in alles. Hij noemt dit panentheïsme. Wij hoeven ons niet schuldig te voelen tegenover Hem, hij is als (dit zijn weer positieve beelden) een herder, een liefdevolle moeder en vader (geen patriarch).

Belangrijk is dat wij God ook kunnen ervaren, hij besteedt in het boek aandacht aan ‘paranormale’ ervaringen, die meer voorkomen dan wij doorgaans denken.

De Bijbel is in zijn visie niet letterlijk waar. Dat idee ging pas een rol spelen met de groeiende invloed van de wetenschap. Dat bracht theologische systemen in gevaar (dit is een interessant thema dat ik elders nog eens wil uitwerken). Ik ben zelf opgegroeid in een kerk waar de dominee oprecht meende dat de wereld ongeveer 6000 jaar oud was, een andere meende dat de sterren heel dichtbij stonden. In veel kerkgenootschappen wordt er nog steeds van uit gegaan dat de Bijbel letterlijk waar is, waarbij de interpretaties van dat ‘waar’ vaak uiteenlopen.

Jezus kun je zien als  de voor- en na paschale Jezus. De voorpaschale Jezus was niet God en heeft dat ook niet gedacht.  De napaschale Jezus is een verschijning van een heel andere orde en dit wordt door napaschale mensen beschreven.

Naar mijn idee een geweldig boek. Zijn ideeën, die al langere tijd ook mijn ideeën zijn, geven lucht en vrijheid. Wetenschap kan weer gelezen worden zonder er Bijbelteksten bij te zoeken.

Een aanrader! Zie ook mijn ‘Goodreads’

Op zoek naar Zarathoestra – Paul Kriwaczek

De auteur is zeer geïnteresseerd in de officieel verdwenen Perzische religie,  die bijna drieduizend jaar geleden, na een openbaring, gesticht is door Zarathoestra. Hij gaat op zoek naar de restanten en invloeden van deze oude religie en vindt ze nog overal: in de vele ruïnes in Iran en Afghanistan, in de toch nog bestaande groeperingen van ‘overlevenden’ (onder anderen de Parsi’s), in historische religies als de Mithras-cultus, het Manicheïsme, de Bogomielen en de Katharen, en ook bij de filosoof Nietzsche. Het is een boeiend verslag geworden. Zijn bevindingen en conclusies zijn historisch niet altijd betrouwbaar en vaak nogal speculatief. Maar als een eerste kennismaking met deze oude Perzische religie is het zeer geslaagd. Daarna zal er echter wel verder gestudeerd moeten worden. Het boek bevat een kaartje, twee katernen met kleurenfoto’s, noten met literatuurverwijzingen en een register.
Belangrijke conclusies van de schrijver: Zarathoestra was de eerste die met het idee van een eindig universum kwam. De strijd tussen de goede en de boze god is ook van hem. God en Satan dus. De uitvinding van de ‘Verlosser’ (de Saoshant), het laatste oordeel, de hemel, de hel, dit komt allemaal bij Zarathoestra vandaan. De Joden die terugkeerden uit de ballingschap namen deze ideeën mee en dit werd de grondslag van het huidige Jodendom en het ontstaan van de Farizeeërs. Een theologische strijd die tot in de dagen van Jezus doorging. Behalve het Jodendom zijn deze ideeën vooral overgenomen door het Christendom en de Islam. Een goed Katholiek kan het op veel punten zonder meer met een Pars eens zijn. De ‘Wijzen uit het Oosten’ waren Medisch-Perzische priesters (‘Magi’), op zoek naar de Saoshant.
Het is wel zo dat het latere Zoroastrisme ver van de oorspronkelijke openbaring is afgedwaald.

Het vervallen huis van de islam – Ruud Koopman

‘Over de crisis in de islamitische wereld’. De schrijver waarschuwt om dit boek niet als een aanval op de Islam te zien. In de tijd dat het christendom nog een barbaars iets was, had de Islam niet alleen militair, maar ook cultureel en wetenschappelijk heel wat gepresteerd. De Sharia was vergeleken met vele andere rechtssystemen zeker niet de slechtste. Maar de Islam heeft zich niet aangepast aan de veranderende wereld. Waar ze in het begin een voorsprong had, blijft ze nu hopeloos achter op alle fronten. Die achterstanden zijn o.a. falende integratie in gastlanden, slecht onderwijs met veel te veel religie, vrouwen als tweederangs burger, veel oorlog en geweld, ontbreken van democratie. Dit alles komt natuurlijk over de hele wereld voor, maar aan de hand van sociologisch onderzoek wordt duidelijk dat de islamitische wereld er in dezen wel uitspringt. De schrijver merkt op dat het politiek niet correct is om dit te benoemen, aanslagen door moslims worden opvallend vaak weg geredeneerd door politici, in de zin dat het niets met de ‘ware islam’ te maken heeft. De religieuze oorzaken van dit alles kunnen, als je het heel kort wil houden, worden samengevat als:

  1. Het gebrek aan scheiding tussen moskee en staat
  2. De achtergestelde positie van de vrouw
  3. Geringschatting van seculiere kennis.

De eerste is mogelijk de belangrijkste.

Het is niet mijn bedoeling dit boek te gaan samenvatten, dat is ook niet makkelijk, het bevat veel informatie. Maar het is naar mijn idee een aanrader.

In de periode dat ik dit boek las, werd ik geattendeerd op een artikel in de Telegraaf: https://www.telegraaf.nl/e/1944882053/ Ook over dit soort dingen gaat het in dit boek.

The Order of Time – Carlo Rovelli

Een aardig boek over het verschijnsel “tijd”. Een lastig thema dat zo hier en daar tegen elke intuïtie in gaat. Ik geloof er nog steeds niet alles van. Bijvoorbeeld: een “nu”, dit ogenblik geldt niet voor de hele kosmos. Dat heeft alles te maken met de lichtsnelheid. Met dat als uitgangspunt kan ik me daar wel iets bij voorstellen. Maar stel je voor dat je een tijdloze verbinding tussen ster A en B zou kunnen maken? In de Science fiction gebeurt dit al regelmatig door gebruik te maken van gekoppelde kwantumdeeltjes. Maar goed, volgens de schrijver kan “nu” dichtbij wel redelijk (meer niet), maar ver weg niet. Hoe dichter je bij een massa (bv de Aarde) komt of hoe sneller je reist, hoe trager de tijd verloopt. De belangrijkste natuurkundige formules die allerlei natuurwetten beschrijven, bevatten geen “tijd” als variabele. Als je de kwantumeffecten even niet meerekent, zijn tijd en ruimte aspecten van een grote gelei waarin wij bestaan. Op het meest basaal niveau bestaat er geen ruimte of tijd, alleen processen waarin de ene kwantiteit wordt omgezet in een andere. Het universum dat wij kennen is vooral een wereld van gebeurtenissen en niet van dingen. Het is een wereld zonder tijd. Dat wij “tijd” ervaren met verleden, heden en toekomst heeft te maken met toename van entropie. Elke verandering, beweging produceert warmte en een toename van entropie. Onze tijdsbeleving lijkt daarop geörienteerd. Als u het nog snapt is dat mooi. Ik vind het zelf lastig, de materie is zeer niet-intuïtief. Aan de andere kant kan ik me er wel iets bij voorstellen.

Het visioen van Constantijn – Jona Lendering

Gelezen als eboek. Hoe ontstond het verhaal over het visioen van Constantijn vlak voor de slag bij de Milvische brug? Om daar iets zinnigs van te zeggen moet je verdiepen in de cultuur van die tijd, de politiek, de religies. De schrijver doet dat uitputtend, waarbij hij ook regelmatig aangeeft hoe betrouwbaar een en ander is. Het is handig om tijdens het lezen af en toe even een schemaatje te maken van de familierelaties, maar ook een kaartje bijhouden wie waar zat en wat deed. Veel aandacht wordt besteed aan de ‘lofredenaars’, mensen die bij bepaalde gelegenheden politiek correcte redes hielden waar je weer allerlei informatie uit kunt halen die overigens niet altijd, of meestal niet, klopt. De conclusie lijkt dat Constantijn best wel een droom of een visioen gehad zal hebben, of een waarneming die hij op zijn manier interpreteerde. Het lijkt erop dat hij aan het begin van zijn carrière zich richtte op Apollo, de zonnegod. Daar hoorde een bepaald symbool bij, ‘P’, met of zonde X door het pootje. Dit is waarschijnlijk het teken dat zijn soldaten op hun schilden aanbrachten en dat later in de verhalen is omgevormd tot een kruis. Constantijn lijkt niet in één keer bekeerd te zijn, maar ging hoe langer hoe meer sympathiseren met het christendom. Daarbij wordt opgemerkt dat in die tijd niet iedereen een exclusieve bekering had, dat wil zeggen dat oude goden niet werden ‘afgezworen’. Ze gingen prima samen. Aan Christus werden de eigenschappen van de Zonnegod Apollo toegekend.

 

Zie ook ‘Hetvisioenvanconstantijn.wordpress.com

Der Hauptmann von Muffrika

Deze zondag was ik in Esterwegen bij het Gedächtnis lager. In het kader van de ‘Friedensdekade’ werd in Esterwegen een documentaire getoond over Willi Herold, ‘der Henker vom Emsland’. Een andere aanleiding de recent uitgekomen film ‘Der Hauptmann’, zie de trailer hieronder.

Ik zag hem op Netflix. Het verhaal is dat deze 20-jarige zich voordoet als een majoor van de Luchtmacht en in Emslandlager 2 bij Aschendorf meer dan 100 gevangenen laat neerschieten. En daar laat hij het niet bij. In de film onstaat het beeld van een jongeman die door anderen gebruikt wordt om de vuile klusjes te doen. Kan waar zijn. Maar er was meer dan dat.20 jaar vòòr deze film is er een documentaire gemaakt: ‘Der Hauptmann von Muffrika’. Daar komt een heel ander beeld naar voren. Zie hieronder:

De film staat in 5 delen op YouTube. Maar om het in Kamp Esterwegen te bekijken is toch anders. Het was er erg vol, deze geschiedenis leeft blijkbaar wel. De maker van de film was er ook.

Der Wissenschaftswahn: Warum der Materialismus ausgedient hat – Rupert Sheldrake

Sheldrake is bekend van de hypothese over de Morfogenetische Velden. DNA is niet voldoende om de vorm van een levend organisme te bepalen. Vorm wordt gestuurd door de MF velden. Maar niet alleen velden, ook gedrag, natuurwetten enzovoorts. Maar dat kun je allemaal terugvinden in een ander boek. In dit boek gaat het met name over de materialistische wereld- en wetenschapsvisie. Van hem had ik al meer boeken gelezen: ‘The Presence of the Past‘ en ‘ Morphic Resonance‘. Hij heeft een duidelijk idee van hoe de wereld in elkaar zit en draagt dat ook vol energie uit. En ik moet zeggen, hij heeft me gedeeltelijk overtuigd, maar nog niet helemaal. Dit boek gaat vooral over het failliet van het materialisme en over hoe het dualisme stiekempjes onder andere termen weer binnen komt. In de 17e eeuw werd het materialisme erg populair. Net zoals we nu allerlei dingen vergelijken met computers (hersenen, geheugen etc) begon men destijds organische wezens met machines te vergelijken, de geest bestond niet meer, slechts als product van machinale activiteit. Dat is tegenwoordig nog zo. Alles moet vanuit het stoffelijke worden verklaard. Er zijn echter ook wel stemmen die aan het stoffelijke geestelijke kenmerken willen toekennen. Dat is niet een bewustzijn, maar de aanleg of bouwsteen van geest. Iets dat weer denkbaar wordt als de kleinste deeltjes feitelijk uit energie en golven bestaan.

Een vervolg daarop is gewoontevorming. Zou het niet zo kunnen zijn dat allerlei natuurwetten en constanten niet voor eeuwig vast liggen, een noodzakelijkheid zijn, maar materiële gewoontevorming? En zou het niet zo kunnen zijn dat de hele kosmos met alles wat daarin bestaat, niet alleen maar door oorzaak-gevolg voortgestuwd wordt, maar dat er ook een streven, een einddoel is? Sheldrake spreek hier van een Attractor. De ontwikkeling wordt niet alleen ‘gestuwd’, maar ook ‘getrokken’. Teleologie: trekken uit de toekomst of duwen uit het verleden?

Het is niet onwaarschijnlijk dat deze wetten ‘geleerd’ en ‘onthouden’ worden. Dat maakt ook dat ze niet voor eeuwig vast liggen en kunnen veranderen.
‘Panpsychisme’ wordt besproken, het idee dat iedere vorm van materie ‘iets geestelijks’ heeft. Het is hier zoeken naar woorden, het doet me denken aan de Samkhya filosofie.
Al lezend kom ik zijn ideeën over bewustzijn aan Sheldrake verondersteld een in de tijd terugwerkend bewustzijn dat door de ‘bereidheidspotentiaal’ start. Het betoog is natuurlijk uitgebreider dan deze zin.
Het gaat te ver om atomen bewustzijn toe te kennen, maar het gedrag van atomen kan met gewoontevorming verklaard worden.
Citaat van Bohm: “De vraag is of materie enkel grof en mechanisch is of steeds subtieler wordt en uiteindelijk niet meer te onderscheiden datgene dat wij ‘geest’ noemen “.
Hebben alle zelforganiserende systemen een geestelijke kant naast een fysische?

De genetica komt nog even voorbij. Hij citeert uit de vele onderzoeken, de euforie dat nu het menselijk genoom bekend is, alle ziekten zouden worden genezen en voorspeld. Dat bleek niet het geval. En het aantal menselijke genen is wel erg laag: De mens ongeveer 23.000, de fruitvlieg 17.000, de zee-egel 26.000 en rijst 38.000.
Het geheugen. Na Pavlov ging men geheugen en reflexen beschrijven als zg reflexbogen. De experimenten van Lashley op dieren, overigens gewoon dierenmishandeling, toonden aan dat conditionele reflexen in stand bleven na zware toegebrachte hersenschade. Het geheugen werd door hem omschreven als een soort resonantie tussen een zeer groot aantal neuronen. Zijn opvolger, Karl Program zei uiteindelijk: Het geheugen is overal, maar nergens in het bijzonder.

Waar hij uiteindelijk telkens weer op terug komt is het volgende: Waarom worden allerlei ideeën niet gewoon onderzocht, maar wel op basis van de heersende wetenschapsvisie meteen weggevaagd als onzin, onwetenschappelijk, etc? Veel is al onderzocht maar de resultaten worden niet geaccepteerd. Ik herken dat wel, ik ben het daarin met hem eens.

De Dordtse Leerregels dichterbij gebracht – ds E. Koop

Een naar mijn idee gedateerd boek. Één van de meest gruwelijke geschriften van de protestantse kerken in Nederland. Ik kan me niet vinden in de stellingen over de zogenoemde uitverkiezing. Volgens deze leer is de hele mensheid zondig en slecht en valt onder Gods toorn. Er moet dan ook gestraft worden. Jezus, Gods zoon ondergaat die straf. Iedereen die dat gelooft zal behouden worden. Maar dan de angel: niet iedereen gelooft, niet iedereen is uitverkoren.  God bepaalt wie wel en wie niet. De teksten die allemaal aangehaald worden,  zijn mijns inziens poly interpretabel en moeten in de context gezien worden. Het lijkt mij erg fout om mysteries zò strak te omschrijven en als dogma en belijdenis te poneren. Het niet aannemen van deze belijdenis leidt onvermijdelijk tot eeuwige verdoemenis. Niet slechts een paar miljoen jaar ofzo, maar eeuwig! Ik heb gelezen tot bladzijde 30 en ben toen gestopt. Let wel, dit boek gaat òver de Dordtse Leerregels, de schrijver brengt ze op zijn manier dichterbij. Maar bij mij werkte zijn betoog precies andersom.
Voor wie de DL wil lezen, kan op diverse plekken terecht, o.a. HIER voor een PDF.