Tagarchief: Duitsland

Wat is een volk? (2)

Ook in de theologie is de vraag naar de definitie van een volk een thema. In het Oude Testament lezen we de geschiedenis van de Joden. De Joden zijn Gods uitverkoren volk. Zij kregen de Wetten zoals in de eerste 5 boeken (Pentateuch) is beschreven. In het Nieuwe Testament komen we diezelfde Joden weer tegen, als uitverkoren volk. Wat we ook telkens tegenkomen is de uitdrukking ‘Werken der Wet’. Dat is altijd zò geïnterpreteerd dat de Joden dachten door goede werken het eeuwig leven te beërven. Hoewel dat eeuwige leven niet bij alle Joden even vanzelfsprekend was (Farizeeën vs Sadduceeën). Vooral Paulus wekt de indruk dat de Joden het doen om iets te verdienen. Een stroming in de theologie die dat anders ziet wordt ook wel omschreven als ‘New Perspective on Paul’ (NPP).
Dat anders zien heeft met de definitie van ‘volk’ te maken, om preciezer te zijn, met ‘Jood zijn’. Want wanneer ben je Jood? Als je de werken der wet doet. De Joden zijn al het uitverkoren volk, ze zouden niets hoeven doen. Maar Joden doen de Werken der Wet en de mannen zijn besneden. Dat is de definitie.
Paulus leert dat voor Niet-Joden het geloof in God volstaat. En dat heeft automatisch werken tot gevolg. Je verdient niets met werken, maar ze volgen uit je geloof.
Hoe simpel kan het zijn!

Zie ook ‘ThePaulPage’.

Wat is een volk?

Momenteel lees ik in het boek van Petran Kockelkoren: Ganesha in Silicon Valley-De macht van de mythe op het wereldtoneel. Hij schrijft over allerlei interessante zaken, maar wat ik er nu even uit wil halen is de vraag: wat is een volk? Dit komt aan de orde bij de bespreking van ‘volksverhuizing’ en ‘Indo-europeanen’.
Er zijn volgens de klassieke archeologie nogal wat volksverhuizingen geweest. Hoe kwam men op dit idee? Welnu: ‘De archeologie werd in de 19e eeuw als opkomende wetenschap voor het karretje gespannen van de nationalistische identiteitspolitiek (Kockelkoren, blz 183). Het was de tijd dat Europese staten, vooral Duitsland, werden gevormd. In de archeologie werden volken gedefinieerd aan de hand van het aardewerk dat ze na lieten. Als dat ineens veranderde moest dat komen doordat het volk verdreven was of opgegaan in in een ander volk. En zo kom je dan langzaam maar zeker in de volksverhuizingen terecht. Maar ging dan een heel, afgegrensd volk achter de koning of het leger aan? Of zou het kunnen zijn dat er gewoon een leukere manier van pottenbakken werd uitgevonden, of werd de regio ineens bestuurd door een elite die andere dingen wilde?
De Indo-Europeanen waren niet de meest vredelievende types, zij vonden ergens in de regio Zwarte Zee bij Armenië de strijdwagen uit. Ze kregen daardoor militair een grote voorsprong.
Belangrijk is om in het oog te houden dat Indo-Europees alleen taalkundig gedefinieerd kan worden. Stel je voor dat een klein groepje geweldenaars een grote groep boerenbevolking onder de duim houdt, dan is het denkbaar dat deze op den duur de taal van de bazen gaan overnemen, al of niet vrijwillig.
Een voorbeeld is de ondergang van de Minoïsche beschaving. De taal die daar ooit gesproken werd verdween in de loop der tijd en werd vervangen door de taal der overwinnaars. Enkele woorden bleven bestaan, waaronder het woord voor ‘pot’ en ‘pottenbakken’, dat soort dingen.
In recentere tijden hebben we daar wel meer voorbeelden van. In de provincie Groningen werd vroeger Fries gesproken, maar dat is zo tussen de 14e en 16e eeuw rap vervangen door het Saksisch, zonder volksverhuizing. En dat Saksisch, het ‘Gronings’ verdwijnt ook in een razend tempo en maakt plaats voor Nederlands, dat op haar beurt weer wordt vervangen door het Engels. Zijn Groningers nu een volk? Dat hangt van de definitie af. Als je een eigen leger hebt ben je een volk en wordt een dialect een taal.

Die Heimkehr

Zondag 5 januari 2020 was de tekst van de dag:

Lucas 2: En de engel zeide tot hen: Vreest niet, want, ziet, ik verkondig u grote blijdschap, die al den volke wezen zal; Namelijk dat u heden geboren is de Zaligmaker, welke is Christus, de Heere, in de stad Davids.

De Pfarrer gaf er een mooie draai aan. Of we ons wel konden voorstellen hoe het was om als volk iets geweldigs te horen. “Een voorbeeld: Wat vertelde Adenauer toen hij in 1955 terug kwam uit Moskou?” Het bleef stil. “De laatste 10.000 krijgsgevangenen komen naar huis!”
Herkenning, nu nog. Bekijk het onderstaande filmpje. Duurt het te lang: ga naar het laatste vierde deel.

De Duitsers hebben wel hun historische hoogtepunten, want er kwam nog een: “En wat dachten jullie van de Botschaft in Praag in 1989?” Ook dit was onmiskenbaar en voor iedereen invoelbaar een “Vreest niet, want, ziet, ik verkondig u grote blijdschap, die al den volke wezen zal...”. Ook voor mij, ik heb het allemaal voor het journaal gezien destijds, iedereen was er mee bezig. Heel bijzonder. Let op hoe Genscher (minister van Buitenlandse Zaken) de blijde boodschap vanaf het balkon brengt, hij kan de boodschap niet eens afmaken. Een heel bijzondere gebeurtenis, zie het filmpje hieronder.

Der Hauptmann von Muffrika

Deze zondag was ik in Esterwegen bij het Gedächtnis lager. In het kader van de ‘Friedensdekade’ werd in Esterwegen een documentaire getoond over Willi Herold, ‘der Henker vom Emsland’. Een andere aanleiding de recent uitgekomen film ‘Der Hauptmann’, zie de trailer hieronder.

Ik zag hem op Netflix. Het verhaal is dat deze 20-jarige zich voordoet als een majoor van de Luchtmacht en in Emslandlager 2 bij Aschendorf meer dan 100 gevangenen laat neerschieten. En daar laat hij het niet bij. In de film onstaat het beeld van een jongeman die door anderen gebruikt wordt om de vuile klusjes te doen. Kan waar zijn. Maar er was meer dan dat.20 jaar vòòr deze film is er een documentaire gemaakt: ‘Der Hauptmann von Muffrika’. Daar komt een heel ander beeld naar voren. Zie hieronder:

De film staat in 5 delen op YouTube. Maar om het in Kamp Esterwegen te bekijken is toch anders. Het was er erg vol, deze geschiedenis leeft blijkbaar wel. De maker van de film was er ook.